Tag Archives: Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών

“Διαφθορά και Οικονομική Κρίση: Ποινική και Εγκληματολογική Οπτική”

Το Κέντρο Μελέτης του Εγκλήματος σε συνεργασία με τον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών διοργάνωσε μία εξαιρετικά ενδιαφέρουσα επιστημονική εκδήλωση, η οποία έλαβε χώρα την Δευτέρα 2 Ιουλίου 2018, στην αίθουσα τελετών του Δ.Σ.Α.

Το θέμα που αναπτύχθηκε από τους πολύ αξιόλογους ομιλητές έφερε τον τίτλο “Διαφθορά και Οικονομική Κρίση: Ποινική και Εγκληματολογική Οπτική”. Τη συζήτηση συντόνισε ο Φώτιος Σπυρόπουλος, Δ.Ν., Καθηγητής Ποινικού Δικαίου Πυροσβεστικής Ακαδημίας, μέλος Δ.Σ. ΚΕ.Μ.Ε., ο οποίος έθεσε τους κυρίους άξονες της συζήτησης και προχώρησε σε γόνιμες παρεμβάσεις όπου κρίθηκε αναγκαίο.

Η επιστημονική συζήτηση μας έδωσε το έναυσμα για σκέψη και έντονο προβληματισμό, καθώς δόθηκε η δυνατότητα να τεθούν ερωτήσεις μέσω του slido. com #keme οι οποίες απαντήθηκαν από τους ομιλητές. Διαφθορά στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, δημόσια διοίκηση, νομοθετικό πλαίσιο, δικαιώματα, δικαιοσύνη, πρόληψη, ρόλος τεχνοκρατών, αποτέλεσαν κεντρικούς άξονες στους οποίους κινήθηκε η πολύ ενδιαφέρουσα συζήτηση.

Ο Πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, κ. Δημήτριος Βερβεσός χαιρέτισε την εκδήλωση και επεσήμανε το μέγεθος του προβλήματος όχι μόνον στην Ελλάδα αλλά και διεθνώς. Στη συνέχεια υπογράμμισε ότι θέση του Δικηγορικού Συλλόγου πρέπει να είναι ασφαλώς το πού αυτό το φαινόμενο κλονίζει το νομικό σύστημα, με σεβασμό όμως πάντα στους νομικούς κανόνες.

Χαιρετισμούς, επίσης, απηύθυναν οι: Αναστασία Χαλκιά, Δρ. Εγκληματολογίας, Πρόεδρος ΚΕ.Μ.Ε.
και Θεμιστοκλής Ι. Σοφός, Δ.Ν. – Δικηγόρος, Αντιπρόεδρος Δ.Σ.Α.

Η κ. Αναστασία Χαλκιά, παρουσίασε συνοπτικά το έργο του Κέντρου Μελέτης του Εγκλήματος, αναφέρθηκε στις δράσεις και συνεργασίες του Κέντρου, στις εν εξελίξει έρευνες του, ενώ υπογράμμισε τις συνέπειες του φαινομένου της διαφθοράς για όλη την κοινωνία.

Ο κ. Θεμιστοκλής Σοφός υπογράμμισε ότι η διαφθορά απαξιώνει πολιτικούς, πολιτικά κόμματα, ολόκληρη την κοινωνία και τόνισε ότι η ίδια η ελληνική κοινωνία οφείλει να προστατεύσει το κοινοβουλευτικό έργο συμπράττουσα στην πάταξη της διαφθοράς.

Ο Καθηγητής Εγκληματολογίας και Ποινικής Δικαιοσύνης Northeastern University of Boston (U.S.A.), κ. Νίκος Πασσάς ξεκίνησε την ομιλία του υπογραμμίζοντας ότι η έννοια της διαφθοράς δεν είναι νομική έννοια. Δεν υπάρχει διάταξη στον νομό για τη διαφθορά, ενώ συνήθως ορίζονται τα αδικήματα που συνιστούν διαφθορά. Η διαφθορά, όπως εξήγησε, σχετίζεται με το άτομο που αναλαμβάνει ένα λειτούργημα, μια εξουσία και αντί να εξυπηρετεί αυτό το δημόσιο αγαθό το ιδιωτεύεται και προσπαθεί να εξυπηρετήσει προσωπικά οφέλη. Ο κ. Πασσάς τόνισε τη διαχρονικότητα του φαινομένου καθώς και τις διεθνείς διαστάσεις που λαμβάνει, καθιστώντας σαφές ότι δεν είναι μόνον ελληνικό φαινόμενο. Υποστήριξε ότι η κακοδιοίκηση και η διαφθορά εξ ορισμού παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα στην ασφάλεια, στην υγεία, στην πρόσβαση στη δικαιοσύνη. “Η διαφθορά εξισώνεται με την παραβίαση όλων των δικαιωμάτων στην υγεία, στην εργασία, στην παιδεία, στη δικαιοσύνη”, σημείωσε εμφατικά. Ταυτόχρονα, διατύπωσε την άποψη ότι τα προβλήματα δημιουργούνται και απέξω και μας ανέφερε την έννοια “regulatory fundamendalism” που, όπως εξήγησε, αποτελεί την εμμονή σε ιδέες που δεν λειτουργούν και δεν βοηθούν στην καταπολέμηση διαφθοράς.

Ο Ομ.Καθηγητής Εγκληματολογίας Νομικής Αθηνών και Τακτικό μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών, κ. Νέστωρ Κούρακης τόνισε ότι η μεγάλη διαφθορά σχετίζεται με μεγάλη δυσλειτουργία του κράτους και υπογράμμισε ότι είναι αναγκαίες οι μεταρρυθμίσεις που θα διασφαλίσουν την καλή λειτουργία του κράτους, αναγκαίο στοιχείο για πάταξη της διαφθοράς. Στη συνέχεια ο κ. Κουράκης επεσήμανε ότι η διαφθορά πλήττει το δικαίωμα του πολίτη στην ισονομία και ισοπολιτεία. Με αυτό τον τρόπο ο πολίτης κλονίζεται και αποστασιωποιείται από το πολιτικό σύστημα. Ο κ. Κουράκης έδωσε μεγάλη έμφαση σε αυτό το σημείο, υπογραμμίζοντας ότι η διαφθορά αποτελεί έναν μεγάλο κίνδυνο για τα δημοκρατικά κεκτημένα.

Ο Ομ. Καθηγητής Ποινικού Δικαίου Νομικής Αθηνών, κ. Λεωνίδας Κοτσαλής επεσήμανε ότι επιθυμεί να αναπτύξει κάποιες σκέψεις σε ένα ρεαλιστικό επίπεδο. Υπογράμμισε, όπως και ο κ. Πασσάς, ότι η έννοια της “διαφθοράς” είναι έννοια ομπρέλα, δεν είναι νομική έννοια, δεν υπάρχει διάταξη στον νομό, ενώ ανέφερε και τον ξενόγλωσσο ορισμό σύμφωνα με τον οποίο “corruption is the abuse of entrusted power for private gain”. Στη συνέχεια υπογράμμισε ότι η διαφθορά είναι ένα φαινόμενο με πολλαπλά αίτια και αιτιατά και ότι διαφθορά έχουμε και στο δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα. Αυτό οφείλεται στον πλημμελή έλεγχο. “Ο πλημμελής έλεγχος δεν ήρθε με την οικονομική κρίση, προϋπήρχε, γι’ αυτό είναι αναγκαίος ο συντονισμός ανάμεσα σε επιμέρους υπηρεσίες, πχ αστυνομία, κράτους κ.ά., και όχι συγκέντρωση εξουσιών σε ένα μόνο πρόσωπο. Η υπερεξουσία θα οδηγήσει σε εξίσου σοβαρά προβλήματα”, υποστήριξε μεταξύ άλλων ο κ. Κοτσαλής.

Η Επίκουρος Εισαγγελέας Οικονομικού Εγκλήματος, Αντεισαγγελέας Πρωτοδικών, κ. Ελένη Μιχαλοπούλου υπογράμμισε ότι το φαινόμενο δεν μπορεί να δοθεί αμιγώς αιτιοκρατικά με μια εξίσωση, είναι ένα διαχρονικό φαινόμενο και πολυπαραγοντικό. Αίτια και αποτελέσματα διαντιδρούν και άλλοτε η διαφθορά παίρνει το ρόλο της συνέπειας, άλλοτε γίνεται η αιτία.

Εκτενής αναφορά έγινε, στο πλαίσιο των ερωτήσεων-απαντήσεων, και στον N. 1608/1950 περί καταχραστών δημοσίου χρήματος.

Ειδικότερα όσον αφορά τις ποινές και την αυστηρότητά τους, ο κ. Κοτσαλής υπογράμμισε ότι να υπερβάλλουμε στην απειλή ποινής δεν επιφέρει θετικά αποτελέσματα. Πολύ σημαντική η επισήμανση του κ. Κοτσαλή, σύμφωνα με την οποία η διαφθορά είναι ένα διεθνές φαινόμενο, με τη διαφορά ότι η δικαιοσύνη λειτουργεί σε άλλες χώρες, επιβάλλονται ποινές και λογοδοτούν οι υπεύθυνοι. Επομένως, τόνισε ότι είναι αναγκαία η Δικαιοσύνη για να αντιμετωπίσουμε το φαινόμενο.

Η κ. Μιχαλοπούλου υποστήριξε, επίσης, ότι περιόδους αύξησης της εγκληματικότητας κάποιου είδους ακολουθείται αύξηση στο αξιόποινο. “Νομούς έχουμε, στερούμαστε ελεγκτικούς μηχανισμούς. Για να δομηθεί μια δικογραφία, να ασκήσει ο εισαγγελέας δίωξη και να πάει στο δικαστήριο, θα πρέπει να έχω ένα γρήγορο και αποτελεσματικό ελεγκτικό μηχανισμό. Δεν είναι μονόδρομος, δεν φταίει η δικαιοσύνη, χρειάζομαι χέρια για να κινηθώ”, τόνισε στη συνέχεια.

Πολύ σημαντική και η επισήμανση του κ. Πασσά ότι πισωγυρίζουμε, επειδή στηριζόμαστε υπερβολικά στους νομικούς. Στο σημείο αυτό ο κ. Κουράκης εξήγησε ότι πολύ λίγες διώξεις για σκάνδαλα λαμβάνουν χώρα τα τελευταία χρόνια και αυτό είναι θέμα όχι μόνο νομικό αλλά διαπαιδαγώγησης. Υπογράμμισε μάλιστα τον σημαίνοντα ρόλο που η παιδεία μπορεί να διαδραματίσει στην πάταξη της διαφθοράς και ανέδειξε την ανάγκη των ελέγχων για την καταπολέμηση του φαινομένου.

Η κ. Μιχαλοπούλου τόνισε ότι δεν υπάρχει κουλτούρα αντιδιαφθοράς και συμπλήρωσε ότι χρειάζεται και τεχνοκρατική ρύθμιση κάποιων τομέων πέραν των νομικών. “Χρειάζονται και καλοί οικονομολόγοι και managers. Χρειάζονται καλά και δυνατά χέρια στη διοίκηση. Η δημόσια περιουσία είναι περιουσία όλων μας. Ας μην τον ξεχνάμε. Άρα όχι αδιαφορία όχι αμοραλισμός. Να συναισθανθεί η ελληνική κοινωνία. Πώς; Γυρίζουμε στον έλεγχο. Έχει χαθεί το δημόσιο χρήμα όταν φτάσει στον εισαγγελέα η δίωξη. Σοβαρή πρόληψη που σημαίνει όχι αυστηρότητα ποινής κατ’ ανάγκην, αλλά βεβαιότητα ελέγχου και ότι το πρόστιμο που θα μου επιβληθεί θα το πληρώσω”, επεσήμανε.

Ο κ. Κοτσαλής ανέδειξε στο τέλος της συζήτησης δύο ακόμα σημαντικά σημεία, ότι υπάρχει ένα πολύ μεγάλο σύστημα ευεργετικών διατάξεων και δεύτερον, ότι είναι αναγκαίο να ενδυναμωθεί το αξιακό σύστημα στη χώρα μας με στόχο την πάταξη της διαφθοράς.

Από την πολύ ενδιαφέρουσα και διαδραστικού χαρακτήρα επιστημονική συζήτηση θα ήθελα με τη σειρά μου να αναδείξω τον καθοριστικό ρόλο που δύναται και σε αυτό το μείζον θέμα να διαδραματίσει η παιδεία. Σε ένα δεύτερο επίπεδο κρίνω πολύ σημαντικό και τον ρόλο των ΜΜΕ που πρέπει με υπευθυνότητα, τεκμηρίωση και με τρόπο ολοκληρωμένο να ενημερώνουν τον πολίτη. Το φαινόμενο της διαφθοράς αφορά ολόκληρη την κοινωνία, συνεπώς ο κάθε πολίτης οφείλει να ενημερώνεται και να μην μένει αμέτοχος ή απαθής. Όπως επεσήμαναν οι νομικοί, όταν πια φτάσει η υπόθεση στα δικαστήρια, το δημόσιο χρήμα έχει χαθεί.

Επομένως, η πρόληψη και η ενημέρωση του πολίτη είναι αναγκαία στοιχεία και προς αυτή την κατεύθυνση ασφαλώς καθοριστικό ρόλο οφείλουν να διαδραματίσουν τα ΜΜΕ. Ταυτόχρονα η διαχρονική ανάγκη για ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις όσον αφορά τη δημόσια διοίκηση και η αντιμετώπιση της κακοδιαχείρισης με ταυτόχρονη επιβολή αυστηρών ελέγχων, πρέπει να αναδειχθούν ακόμα περισσότερο και ως ενεργά μέλη αυτής της κοινωνίας να απαιτήσουμε την υλοποίηση ουσιαστικών μεταρρυθμίσεων. Τέλος, θα αναφερθώ στον μη νομικό ορισμό της έννοιας της διαφθοράς που με προβληματίζει, γιατί ορίζοντας μια έννοια με ακρίβεια και σαφήνεια, θεωρώ ότι μπορούμε να κατανοήσουμε βαθύτερα το φαινόμενο και να αντιμετωπίσουμε πιο αποτελεσματικά τις ποικίλες μορφές και εκφάνσεις που λαμβάνει.

Συνοψίζοντας, το φαινόμενο της διαφθοράς είναι σύνθετο, πολυδιάστατο και απασχολεί τις κοινωνίες σε διεθνές επίπεδο. Η παιδεία, η αποτελεσματική και γρήγορη δημόσια διοίκηση, ο έλεγχος και η απονομή δικαιοσύνης, αποτελούν τα καθοριστικά εκείνα στοιχεία για την αντιμετώπιση του φαινομένου.

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΕ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ

Μια πολύ σπουδαία στιγμή για το Κέντρο Μελέτης του Εγκλήματος και θα είμαστε όλοι εκεί!

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΣΕ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗ
Υπό την Αιγίδα της Α.Ε. του Προέδρου της Δημοκρατίας κυρίου Προκοπίου Παυλοπούλου

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ
Το Κέντρο Μελέτης του Εγκλήματος σε συνεργασία με τον Δικηγορικό Σύλλογο Αθηνών
διοργανώνει την Δευτέρα 2 Ιουλίου 2018 και ώρα 19:00 στην αίθουσα τελετών του Δ.Σ.Α (Ακαδημίας, αρ. 60) επιστημονική εκδήλωση- συζήτηση στρογγυλής τράπεζας με θέμα: «Διαφθορά και οικονομική κρίση: ποινική και εγκληματολογική οπτική».

Χαιρετισμοί:
Αναστασία Χαλκιά, Δρ. Εγκληματολογίας, Πρόεδρος ΚΕ.Μ.Ε.
Θεμιστοκλής Ι. Σοφός, Δ.Ν. – Δικηγόρος, Αντιπρόεδρος Δ.Σ.Α.

Ομιλητές:
Νίκος Πασσάς, Καθηγητής Εγκληματολογίας και Ποινικής Δικαιοσύνης Northeastern University of Boston (U.S.A.)
Νέστωρ Κουράκης, Ομ. Καθηγητής Εγκληματολογίας Νομικής Αθηνών, Τακτικό μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών
Λεωνίδας Κοτσαλής, Ομ. Καθηγητής Ποινικού Δικαίου Νομικής Αθηνών
Ελένη Μιχαλοπούλου, Επίκουρος Εισαγγελέας Οικονομικού Εγκλήματος, Αντεισαγγελέας Πρωτοδικών.

Τη συζήτηση συντονίζει ο Φώτιος Σπυρόπουλος, Δ.Ν., Καθηγητής Ποινικού Δικαίου Πυροσβεστικής Ακαδημίας, μέλος Δ.Σ. ΚΕ.Μ.Ε.

Θα χορηγηθούν βεβαιώσεις παρακολούθησης.

Πληροφορίες: τηλ. επικοινωνίας 690 82 33 371 ή 694 85 91 604

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Κοινωνικά