Tag Archives: αποφυλακισμένοι

Συνέντευξη: Η ζωή μετά τη φυλακή

Φλέγοντα και ουσιαστικά ζήτηματα ανέδειξε η ψυχολόγος-κοινωνιολόγος του Ονήσιμου, κυρία Χαρά Βλαστάρη-Δυοβουνιώτη, στη συνέντευξη που μου παραχώρησε για το postmodern.gr και τη στήλη μου “Έγκλημα και Media” (http://www.postmodern.gr/i-zoi-meta-ti-fylaki-kai-oi-prospatheies/).


Ονήσιμος

Επιλέγω ορισμένα αποσπάσματα που φωτίζουν καίριες πτυχές του θέματος και μας δίνουν το έναυσμα για προβληματισμό και για μία ευρύτερη, εποικοδομητική, συζήτηση με την κοινωνία.

Όσον αφορά την υποτροπή (επιστροφή στη φυλακή μετά τη διάπραξη νέου αδικήματος), η κ. Βλαστάρη σκιαγραφεί το προφίλ των ατόμων που έχουν αποφυλακισθεί και διατρέχουν τον κίνδυνο υποτροπής, εξηγώντας μας το γιατί:

Το φαινόμενο της υποτροπής συναντάται συχνότερα σε ανθρώπους όπου υπάρχει διάγνωση, ή εξάρτηση από ουσίες ή και σε ανθρώπους που από πολύ μικρή ηλικία – απουσία υποστηρικτικού-υγειούς περιβάλλοντος- «σταδιοδρόμησαν» (όπως είναι ο εγκληματολογικός όρος) στην παραβατική δραστηριότητα. Καθοριστικό ρόλο παίζει το οικογενειακό και το ευρύτερο κοινωνικό περιβάλλον. Συχνά συναντάμε ανθρώπους που μεγάλωσαν σε περιβάλλοντα όπου προ-υπήρχε η χρήση, η παραβατικότητα και η βία. Πρόκειται, όπως καταλαβαίνετε, για νέους ανθρώπους που δεν είχαν άλλες παραστάσεις στη ζωή τους και έτσι δεν είχαν καν την ευκαιρία να γνωρίσουν πώς είναι μια ζωή με κανόνες και όρια.

Ξέρουν ότι υπάρχει η απέναντι όχθη, αλλά δεν έχουν περάσει ποτέ οι ίδιοι «απέναντι» και πλέον φοβούνται ή διστάζουν ή δεν ξέρουν πώς να περάσουν και να αλλάξουν ζωή. Από την άλλη, πολλές οικογένειες είναι απορριπτικές. Κόβουν κάθε επαφή με το μέλος τους που ήταν στη φυλακή, γιατί ντρέπονται. Ή προσπαθούν να αποκρύψουν το γεγονός της φυλάκισης. Έχουμε περιπτώσεις γυναικών που δεν αναφέρουν στο εργασιακό περιβάλλον ότι ο σύζυγός τους είναι ή ήταν στη φυλακή, γιατί φοβούνται μη χάσουν τη δουλειά τους. Τα πράγματα είναι καλύτερα για ανθρώπους που προτού μπουν φυλακή είχαν οργανωμένη ζωή και επίσης -πολύ σημαντικό να αναφέρουμε- έχουν τη γνώση να επανέλθουν. Αυτό το βλέπουμε για παράδειγμα στους ανθρώπους που είχαν διαπράξει οικονομικά εγκλήματα και έχουν αποφυλακισθεί. Έχουν ανάγκη για λιγότερη στήριξη συνήθως, γιατί ήδη είχαν μία οργανωμένη ζωή, οπότε επιστρέφουν στη ζωή τους και στην κανονικότητά τους“.

Τα βασικά αιτήματα των νεότερων αλλά και μεγαλύτερων σε ηλικία αποφυλακισμένων που επισκέπτονται τον Ονήσιμο είναι τα ακόλουθα:

Το αίτημα των νεότερων είναι να συνεχίσουν εκπαίδευση τους, ιδίως εάν ακολουθούσαν ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα μέσα στις φυλακές. Αυτό αποτελεί και μία θετική ανατροφοδότηση για τα σχολεία δεύτερης ευκαιρίας που λειτουργούν στα καταστήματα κράτησης. Μας δείχνει ότι το σχολείο στη φυλακή δίνει κίνητρα σε αυτούς τους ανθρώπους, τους κινητοποιεί ώστε και με την αποφυλάκισή τους να θέλουν να συνεχίσουν σε αυτό τον δρόμο, της γνώσης και της εκπαίδευσης. Ασφαλώς, σημαντικό αίτημα για τους νέους ανθρώπους είναι το αίτημα εύρεσης εργασίας και κατοικίας, όπου δεν υπάρχει κατοικία ή για πολύ σοβαρούς λόγους δεν μπορούν να επιστρέψουν στο νοσηρό οικογενειακό τους περιβάλλον. Συνοψίζοντας, αυτό που κυρίως ζητούν οι νέοι είναι να θέσουν καινούργια και γερά θεμέλια στη ζωή τους.

Για εκείνους που βρίσκονται στη λεγόμενη μέση ηλικία (50+) η μετάβαση φαντάζει πολύ δύσκολη. Είναι πολύ νέοι για να συνταξιοδοτηθούν και θεωρούνται αρκετά μεγάλοι για να βρουν μία δουλειά. Σε αυτές τις ηλικίες διαπιστώνουμε ότι τα προβλήματα είναι πολύ σοβαρά, γιατί η ανεργία βιώνεται ως ματαίωση. Η δική μας προσπάθεια είναι να ενθαρρύνουμε και το κομμάτι της οικογένειας, να έρθει όλη η οικογένεια, η σύζυγος, τα παιδιά, όλα τα μέλη της οικογένειας ώστε να την στηρίξουμε ως ομάδα. Για να σας δώσω ένα παράδειγμα, σε αρκετές περιπτώσεις όπου ο σύζυγος αδυνατεί να βρει δουλειά, μπορεί να καταφέρουμε να βρούμε στη σύζυγο ώστε να καλύψει τις ανάγκες της οικογένειας, να επιμεριστούν οι υποχρεώσεις“.

Πολύ σοβαρό αίτημά μας να ενισχυθεί ο ρόλος του σχολείου εντός αλλά και εκτός φυλακής, ώστε να διαδραματίσει έναν καθοριστικό ρόλο και ως προς την πρόληψη της νεανικής παραβατικότητας, θωρακίζοντας τους ανήλικους και νέους με γνώση προκειμένου να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν τις προκλήσεις και τους κινδύνους στην ενήλικη ζωή τους. Εξαιρετικά σημαντικό, επίσης, να κρατήσει το εκπαιδευτικό σύστημα αυτά τα παιδιά στο σχολικό περιβάλλον -δείχνοντάς τους και την “απέναντι όχθη”, τη ζωή πέρα από εξαρτήσεις, βία, παράνομη δράση, στην οποία δεν τολμούν ή δεν γνωρίζουν πώς να περάσουν, καθώς η πρώιμη εγκατάλειψη των σχολικών σπουδών συνήθως οδηγεί στους δρόμους της παρανομίας και αργότερα στη φυλακή.

Αναμφίβολα, σε έναν φορέα όπως ο Ονήσιμος, οι ανθρώπινες ιστορίες σε καθημερινή μάλιστα βάση είναι πολλές. Πολλές από αυτές τις ιστορίες κρύβουν μέσα τους θλίψη και τραγικότητα, όπως κι εμείς τις καταγράφουμε στο πλαίσιο των συνεντεύξεών μας. Υπάρχουν όμως και ιστορίες που κρύβουν μέσα τους την ελπίδα και μας περνούν το πολύτιμο μήνυμα ότι καμία περίπτωση δεν είναι χαμένη, κανένας άνθρωπος δεν είναι (και δεν πρέπει να θεωρείται) “χαμένη υπόθεση”, αλλά με συντονισμένη και συστηματική προσπάθεια, με επιμονή και ουσιαστικό ενδιαφέρον, μπορούμε να προχωρήσουμε σε σημαντικά βήματα, όπως αυτό που αναφέρει η κ. Βλαστάρη για οικογένειες όπου ο σύζυγος δεν μπορούσε να βρει δουλειά λόγω του “στίγματος” της φυλακής και της ηλικίας στην οποία βρισκόταν, αλλά ο Ονήσιμος κατάφερε να βρει δουλειά στη σύζυγο και να στηρίξει έτσι οικονομικά την οικογένεια. Αυτό ακριβώς μας δείχνει ότι πάντα πρέπει να αναζητάμε διεξόδους και να βρίσκουμε τις εναλλακτικές λύσεις, ακόμα και στις πιο δύσκολες και φαινομενικά δυσεπίλυτες καταστάσεις.

Συγκλονιστική η ιστορία που μας παρουσίασε η κ.Βλαστάρη:

Υπάρχουν πάρα πολλές ανθρώπινες ιστορίες και σε καθημερινή μάλιστα βάση. Υπάρχει όμως μία που την έχουμε κρατήσει όλοι στο μυαλό και στην καρδιά. Είναι αυτό που λέμε η «εξαίρεση» και γι’ αυτό έχει αποτυπωθεί τόσο έντονα μέσα μας. Αφορά ένα άτομο που ερχόταν πολλά χρονιά σε εμάς, σήμερα είναι 40 ετών. Ο συγκεκριμένος άνθρωπος ήταν πολλά χρόνια στα ναρκωτικά. Μία πολύ δύσκολη περίπτωση. Είχε περάσει πολλά και ερχόταν στον Ονήσιμο πολλές φορές και σε άθλια σωματική και ψυχική κατάσταση. Επίμονο αίτημά του ήταν να βγάλει ταυτότητα. Ένα αίτημα πολύ συχνό που υλοποιείται μάλιστα πολύ εύκολα από εμάς. Στη δική του περίπτωση όμως συναντήσαμε πάρα πολλές δυσκολίες και λόγω του ότι ήταν από την επαρχία, συναντούσαμε και περισσότερες δυσκολίες. Αναγκαστήκαμε μάλιστα να βάλουμε δικηγόρο να δει το θέμα και προέκυψε ότι αυτός ο άνθρωπος δεν υπήρχε πουθενά… Σαν να μην ήταν πολίτης, σαν να μη ζούσε σε αυτήν τη χώρα, πουθενά δεν ήταν γραμμένο το όνομά του. Ανακαλύψαμε τελικά ότι τη περίοδο που είχε κληθεί για να υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία, ακριβώς επειδή βρισκόταν στη φυλακή και δεν τον βρίσκανε πουθενά, διαγράφη από το μητρώο. Ακολούθησε ολόκληρη διαδικασία για να γίνει επανεγγραφή και να μπορεί να βγάλει ταυτότητα. Το εντυπωσιακό είναι ότι αυτή η διαδικασία λειτούργησε συμβολικά σε αυτόν τον άνθρωπο. Γιατί ένιωσε σαν να του δίνεται μία δεύτερη ευκαιρία να αρχίσει από το μηδέν τη ζωή του με νέα «ταυτότητα». Ένιωσε ότι θα μπορέσει να «επανεγγραφεί» στην ίδια τη ζωή και στην κοινωνία. Ένιωσε ότι όλο αυτό το χρονικό διάστημα που δεν υπήρχε πουθενά το όνομα του, δεν υπήρχε ούτε εκείνος και ότι τώρα επανέρχεται ως άλλος άνθρωπος. Και πρέπει να επαναφέρει όχι μόνο το όνομά του στην κοινωνία, αλλά ολόκληρη τη ζωή του. Από τότε άλλαξε τελείως. Και συμπεριφορά αλλά ακόμα και μορφή. Άλλαξε και η εξωτερική του εικόνα. Σήμερα μαθαίνουμε ότι ζει πολύ καλά και ότι έχει προχωρήσει πολύ όμορφα τη ζωή του, μακριά από τις ουσίες και τους κύκλους της παρανομίας. Μάλιστα, κάποτε ήρθε και μας έφερε λουλούδια και γλυκά. Ήταν σαν να βλέπαμε άλλον άνθρωπο“.

Η στήριξη της οικογένειας είναι η πιο αποτελεσματική μορφή πρόληψης, όπως εμφατικά σημειώνει η κ. Βλαστάρη στο τέλος της συνέντευξής μας, γιατί εάν δεν στηρίξουμε την οικογένεια θα “κατασκευάσουμε” νέους παραβάτες. Πρόκειται για έναν φαύλο κύκλο βίας που κάποτε πρέπει να σπάσει από την κοινωνία και σίγουρα το να στηρίξουμε τις οικογένειες που βρίσκονται σε ευάλωτη κατάσταση, σε κίνδυνο, αντιμετωπίζουν στον πυρήνα τους πολλαπλά προβλήματα -οικονομικά, εξαρτήσεων, εμπλοκή με τον ποινικό νόμο, βίαιες συμπεριφορές κ.λπ.- είναι ένα πολύ σημαντικό βήμα που πρέπει να γίνει και όλοι μας, ως ενεργά μέλη της κοινωνίας, πρέπει να συμμετέχουμε σε αυτή την απαιτητική αλλά απολύτως αναγκαία προσπάθειεα.

Η καλύτερη πρόληψη της εγκληματικότητας είναι η στήριξή της οικογένειας στην οποία επιστρέφει ο αποφυλακισμένος. Στο συλλογικό μας ασυνείδητο αντιμετωπίζουμε τον αποφυλακισμένο ως μονάδα. Τον βλέπουμε ως έναν άνθρωπο που έκανε ένα έγκλημα και πρέπει να τον απομονώσουμε από την κοινωνία μας. Με αυτό τον τρόπο όμως δεν λαμβάνουμε υπ’ όψιν μας κάτι πολύ σοβαρό. Ότι οι περισσότεροι από αυτούς τους ανθρώπους έχουν οικογένεια και εάν δεν στηρίξουμε την οικογένεια, θα «κατασκευάσουμε» νέους παραβάτες. Τα παιδιά αυτών των ανθρώπων, εάν δεν τα στηρίξουμε, θα μπουν κι αυτά στους δρόμους της παρανομίας, γιατί αυτές τις παραστάσεις έχουν και αυτός είναι ο μόνος δρόμος που γνωρίζουν από τους γονείς τους. Αυτά τα παιδιά δεν γνωρίζουν ότι υπάρχει μία άλλη ζωή και ότι έχουν τη δυνατότητα να ζήσουν διαφορετικά. Αυτόν ακριβώς τον φαύλο κύκλο πρέπει να σπάσουμε, στηρίζοντας την οικογένεια. Το μήνυμα που πρέπει να περάσουμε είναι ότι «Εντάσσοντας έναν άνθρωπο στο κοινωνικό σύνολο, εξυγιαίνεις όλο του το περιβάλλον». Επομένως, αυτή είναι η καλύτερη πρόληψη. Να μη βλέπουμε συνεπώς τους αποφυλακισμένους ως μεμονωμένα άτομα, αλλά να βλέπουμε τους ανθρώπους που βρίσκονται δίπλα τους και ότι στηρίζοντας αυτούς τους ανθρώπους, κυρίως τα παιδιά τους, μπορούμε να προλάβουμε την μελλοντική εμπλοκή τους στους κύκλους της παρανομίας“.

Ολόκληρη η συνέντευξη στο pm εδώ http://www.postmodern.gr/i-zoi-meta-ti-fylaki-kai-oi-prospatheies/

Advertisements

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Κοινωνικά

Φυλακή και Γλώσσα: η ερευνητική εμπειρία

Μου ζήτησαν οι κολλητοί μου φίλοι, με τους οποίους σχεδιάζουμε και τις καλοκαιρινές μας διακοπές, να γράψω για την εμπειρία της έρευνας στις φυλακές Κορυδαλλού, το 2005, οπότε και τους αφιερώνω τη σημερινή ανάρτηση, εν είδη μίας σύντομης και περιεκτικής, ημερολογιακής, καταγραφής, τόσα χρόνια μετά και παράλληλα ως μία σύνδεση με την επαναληπτική έρευνα που διεξάγουμε από τον Απρίλιο του 2018 στο Κέντρο Μελέτης του Εγκλήματος και παρουσιάσαμε στο bloko.gr πριν από μερικές ημέρες (http://www.bloko.gr/2019/04/blog-post_568.html?m=1)

Σεπτέμβριος του 2005 εγκρίνεται η άδεια από το Υπουργείο Δικαιοσύνης για να διεξάγω έρευνα για τη γλώσσα της φυλακής στον Κορυδαλλό και στο Ειδικό Κατάστημα Κράτησης Νέων Αυλώνα.

Όπως πληροφορούμαι τότε, είναι η πρώτη άδεια σε ερευνητή/ερευνήτρια που εγκρίνεται από το Υπουργείο μετά την απόδραση του Πίτερ Σέντομ με τη βοήθεια της ψυχολόγου που τον ερωτεύτηκε (μία υπόθεση που παρουσιάσαμε και στη σειρά doc fiction του Ant1 “Έγκλημα και Πάθος”).

Με ρωτάνε συχνά οι φίλοι μου για τα συναισθήματα που είχα μπαίνοντας στις φυλακές Κορυδαλλού. Δυνατά συναισθήματα, αλλά όχι φόβο. Ασφαλώς ο κάθε ερευνητής και η κάθε ερευνήτρια γνωρίζει τους κινδύνους όταν μπαίνει σε αυτό το πλαίσιο για να διεξάγει την έρευνά του, αλλά είναι ασύμβατος ο φόβος με την εγκληματολογική έρευνα. Είναι σαν να είμαι εκπαιδευτικός και να μην αγαπώ τα παιδιά ή σαν να είμαι γιατρός και να λιποθυμώ όταν ο ασθενής έχει ανάγκη να του παρασχεθούν οι πρώτες βοήθειες.

Άλλωστε με Επιβλέποντα τον Καθηγητή μου, Καθηγητή Εγκληματολογίας κ. Γιάννη Πανούση, αισθανόμουν τόση ασφάλεια και εμπιστοσύνη, ώστε δεν μου πέρασε καν από το μυαλό κάποια αρνητική σκέψη. Ήταν μεγάλη πηγή έμπνευσης ο Καθηγητής μου για να προχωρήσω σε μία βαθύτερη έρευνα και είχα την πίστη ότι όλα θα πάνε καλά.

Επίσης, αυτό που διαπίστωσα και ισχύει μέχρι σήμερα, όπως τονίζουν στις συνεντεύξεις τους οι αποφυλακισμένοι, η έννοια του “σεβασμού” στα καταστήματα κράτησης διαδραματίζει πολύ σημαντικό ρόλο. Ο σεβασμός αποτελεί θεμελιακή αξία του χαρακτηριζόμενου στην εγκληματολογική έρευνα υποπολιτισμού των φυλακών. Οπότε, οι τρόφιμοι σεβάστηκαν το πρόσωπό μου, το γεγονός ότι έκανα έρευνα για το Πανεπιστήμιο και δεν είχα έρθει με σκοπό να παρέμβω στον μικρόκοσμό τους. Θα έλεγα ότι δημιούργησαν ένα “προστατευτικό δίχτυ” ώστε να αισθάνομαι ασφαλής σε αυτό το κλειστό και περιοριστικό πλαίσιο, ενώ συνέβαλαν με τρόπο καταλυτικό στη διεξαγωγή της έρευνας, παρέχοντας μου πολύτιμο γλωσσολογικό υλικό.

Θυμάμαι, από τις πρώτες ημέρες της έρευνας, ο φύλακας που με μετέφερε στον χώρο όπου θα κάναμε τις ατομικές συνέντευξεις μου είπε “Κυρία Καρδαρά, σας ενημερώνω ότι στον χώρο που θα βρίσκεστε για τις συνεντεύξεις δεν έχω καμία οπτική επαφή, οπότε εάν πάθετε κάτι δεν θα σας δω και είναι δική σας ευθύνη (!)”.

Κάπως έτσι, ξεκίνησα…

Ασφαλώς το 2005 η σύνθεση του ποινικού πληθυσμού ήταν διαφορετική και το έγκλημα στη χώρα μας δεν είχε λάβει τόσο σκληρές διαστάσεις όσο σήμερα.

Ο πρώτος έγκλειστος που είδα στον Κορυδαλλό, για συνέντευξη, ήταν συμφοιτητής του κυρίου Πανούση και του έστελνε μάλιστα τους χαιρετισμούς τους. Κατείχε υψηλή κοινωνική και επαγγελματική θέση, δεν χρειάζεται να αναφέρω κάτι παραπάνω.

Εκείνη τη χρονική περίοδο, εξαιτίας του χρηματιστηριακού κραχ στη χώρα μας, της λεγόμενης “φούσκας του Χρηματιστηρίου” είδα στον Κορυδαλλό μεγάλο αριθμό οικονομικών εγκληματιών. Μεταξύ των οποίων και νέους ανθρώπους και ομολογώ ότι με ταρακούνησε αυτό το γεγονός.

Αλλά και από κάποιες συνεντεύξεις με συγκεκριμένα νεαρά άτομα που είχαν σπουδάσει οικονομικά και στον χώρο εργασίας τους έκαναν απάτες, τολμώ να πω ότι σε 1-2 άτομα έβλεπα στα μάτια τους την ντροπή όταν μιλούσαν για το αδίκημά τους. “Αδίκημα”-μία λέξη κλειδί για τον ποινικό πληθυσμό. Κανένας (και προσέξτε το στις συνεντεύξεις που δίνουν στους δημοσιογράφους) δεν θα μιλήσει για “έγκλημα”, “εγκληματική ενέργεια”, ακόμα κι αν έχει διαπράξει ανθρωποκτονία. Όλοι θα σου μιλήσουν για “αδίκημα”, “αδίκημα κατά της κοινωνίας”.

Η λ.”έγκλημα” λαμβάνει αναμφίβολα ένα πολύ αρνητικό πρόσημο, το οποίο δεν θέλει να αποδεχτεί ούτε ο ίδιος ο δράστης. Αυτή είναι μια πολύ σημαντική διάσταση του τρόπου με τον οποίο λειτουργεί η γλώσσα και της συμβολικής διάστασης του ιδιαίτερου γλωσσικού κώδικα επικοινωνίας που χρησιμοποιείται από τον έγκλειστο πληθυσμό. Όπως έχω ξαναγράψει με προβληματίζει αυτό το στοιχείο, γιατί εάν δεν συνειδητοποιήσει το ίδιο το άτομο τη βαρύτητα της πράξης του δεν θα μπορέσει τελικά να έχει μια αποτελεσματική και ουσιαστική κοινωνική ενσωμάτωση και αυτό ίσως είναι το πρωταρχικό σημείο στο οποίο πρέπει να δοθεί έμφαση από τους κοινωνιολόγους και ψυχολόγους σχετικά με τον έγκλειστο πληθυσμό.

Στον Κορυδαλλό είδα μεγάλο αριθμό νέων ανθρώπων στη χρήση, που είχαν οδηγηθεί από πολύ μικρές ηλικίες στους δρόμους της παρανομίας. Μου ήταν πολύ δύσκολο να πιστέψω ότι ο ευγενέστατος νεαρός που με περίμενε με το χαμόγελο κάθε πρωί ήταν διαρρήκτης και προσπαθούσε μάλιστα να με πείσει ότι το έχει σπουδάσει και ότι είναι και πολύ καλός σε αυτό το…επάγγελμα! Γιατί για τον κόσμο της παρανομίας πρόκειται για “επαγγελματική δραστηριότητα”, ως “profession” ορίζεται και στη διεθνή βιβλιογραφία, δεδομένου ότι για αυτούς τους ανθρώπους είναι το επάγγελμα από το οποίο προσκομίζουν χρήματα.

Μου έκανε μάλιστα τον παραλληλισμό “όπως εσείς κυρία Αγγελική, σπουδάζετε τόσα χρόνια για να πάρετε τα πτυχία σας, έτσι κι εγώ σπουδάζω για να γίνω καλός διαρρήκτης. Εάν εσείς πάτε να διαρρήξετε ένα σπίτι, θα σας πιάσουν αμέσως. Είναι πολύ δύσκολο. Θέλει να το σπουδάσεις”. Και με το χαμόγελο πάντα και “κυρία Αγγελική”, “κυρία Αγγελική”!

Παιδιά χωρίς οικογένειες, χωρίς υποστηρικτικό περιβάλλον, που εγκατέλειψαν πρώιμα τις σχολικές τους σπουδές, ξεκίνησαν τις ουσίες, τις μικροκλοπές και βρέθηκαν στον σκοτεινό κόσμο της παρανομίας.

Συνάντησα και πολύ δύσκολες περιπτώσεις, ανθρώπους που μου εξομολογήθηκαν ότι ο Κορυδαλλός είναι “σπίτι” τους και ότι και όταν αποφυλακισθούν πάλι στον Κορυδαλλό θα επιστρέψουν, όπου τουλάχιστον έχουν ένα πιάτο φαγητό και ένα μέρος να κοιμηθούν.

Οι δε συνθήκες εγκλεισμού εξαιρετικά δύσκολες έως και τρομακτικές για έναν μεγάλο αριθμό κρατουμένων, εκείνη την περίοδο. Κάθε αντικείμενο στις φυλακές μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως “φονικό όπλο” για τους καθημερινούς τσακωμούς και για τις ευρείας κλίμακας σύγκρουσεις. Μου περιέγραφαν το πώς βγάζουν τα τσέρκια -τα ελάσματα από τα κρεβάτια για να αλληλοκαρφωθούν σε περίπτωση τσακωμού που εύκολα ξεσπούσε και για ασήμαντη αφορμή. Γι’αυτό ακριβώς στη φυλακή αποφεύγουν το υβριστικό λεξιλόγιο, προτιμώντας λέξεις και φράσεις της αργκό. Ενώ η αρρενωπότητα, η μαγκιά και γενικότερα η επίδειξη ισχύος είναι θεμελιακά στοιχεία που καθορίζουν τη συμπεριφορά των κρατουμένων.

Δύσκολο κομμάτι όταν συνομιλούσα με εμπόρους ναρκωτικών -ένας τρόφιμος προσπαθούσε να με πείσει ότι είναι “φάρμακα για τον οργανισμό” οι ουσίες που πουλούσε στο “εργαστήριο” του. Αξιοσημείωτο ότι απαξίωναν πλήρως τους χρήστες ουσιών, δεν ήθελαν να έχουν καμία επικοινωνία μαζί τους. Οι χρήστες ουσιών μάλιστα βρίσκονταν στην άτυπη ιεραρχία των φυλακών στο κατώτερο σημείο, όπως είχε προκύψει από τις συνεντεύξεις.

Ερευνητικά απαιτούν ψυχραιμία και νηφαλιότητα και οι συνέντευξεις με ανθρωποκτόνους, όπου εκεί υπεισέρχεται η ένταση του ανθρώπινου συναισθήματος για το διαπραχθέν έγκλημα.

Στις περισσότερες περιπτώσεις που είδα βέβαια εκείνη τη χρονική περίοδο είχαμε να κάνουμε με νοσηρότητα του περιβάλλοντος και με μία έλλειψη συνειδητοποίησης της πράξης και της βαρύτητάς της.

Όσον αφορά, τέλος, τους ισοβίτες με τους οποίους προχώρησα σε ατομικές συνεντεύξεις,επιβεβαιώνω το στοιχείο που αναφέρουν και στις συνεντεύξεις μας στο πλαίσιο της επαναληπτικής έρευνας οι αποφυλακισμένοι, ότι τυγχάνουν σεβασμού λόγω των πολλών ετών εγκλεισμού -και από τους συγκρατούμενους και από τους σωφρονιστικούς υπαλληλους- και έχουν μεγάλη εξοικείωση με τον χώρο των φυλακών. Ήμουν σίγουρη, μέχρι να κάνουμε τη συνέντευξη, ότι ένας ισοβίτης ήταν σωφρονιστικός υπάλληλος και μάλιστα όταν την τελευταία μέρα της έρευνας ήρθε για τη συνέντευξη, του λέω “Για τους σωφρονιστικούς υπαλλήλους, θα ορισθεί άλλη μέρα για τις συνεντεύξεις”.

Ωστόσο, ακόμα και σε τόσο σοβαρές και υψηλών απαιτήσεων έρευνες, πρέπει να ομολογήσουμε ότι συμβαίνουν και τα ευτράπελα, δεν έλειψαν ούτε από αυτή την έρευνα! Ένας συνεντευξιαζόμενος ήταν έγκλειστος για απόπειρα ανθρωποκτονίας της συζύγου του. Να πώς μου περιέγραψε το έγκλημά του “Λένε για μένα, κυρία Αγγελική, ότι πήγα να σκοτώσω τη γυναίκα μου. Ψέματα είναι αυτά! Δεν πήγα να την σκοτώσω. Εμείς έχουμε ένα παιδί μαζί. Αυτό το παιδί δεν μου μοιάζει καθόλου. Ίδιο του γιατρού είναι” (!!).

Και αυτό βέβαια που δεν θα φύγει ποτέ από τη μνήμη μου είναι ότι με είχαν αφήσει κλειδωμένη, μόνη μου με τον συνεντευξιαζόμενο που ήταν έγκλειστος για διπλή ανθρωποκτονία, και δεν μπορούσα να ανοίξω την κεντρική, βαριά σιδερένια πόρτα. Εκεί, ένα χτυποκάρδι το έπαθα, και είπα από μέσα μου “Αγγελική τώρα ή θα διαπραχθεί η τρίτη ανθρωποκτονία ή όλα θα πάνε καλά. Δεν έχεις επιλογή, αντιμετώπισέ το”. Ευτυχώς όλα καλά, μου έδειξε την πίσω πόρτα και βγήκα στον εξωτερικό χώρο, όπου οι υπόλοιποι κρατούμενοι προαυλίζονταν εκείνη την ώρα.

Σαν εικόνες από ταινία κρατώ τις δυνατές στιγμές από την ξεχωριστή αυτή ερευνητική εμπειρία. Αισθάνομαι πολύ τυχερή, ερευνητικά, που την έζησα και μου δόθηκε η πολύτιμη ευκαιρία να ρίξω λίγο φως σε έναν μικρόκοσμο σκοτεινό.

Σήμερα, η ερευνητική μας ομάδα, αποτελούμενη από πολύ αξιόλογους νέους επιστήμονες συνεχίζει το έργο με δημιουργικό πάθος και δύναμη ψυχής και είμαι σίγουρη ότι αυτή η ομάδα θα γράψει τη δική της ερευνητική ιστορία! Τους καμαρώνω!! Επομένως, έχουμε δυναμική συνέχεια και σίγουρα πολλά να πούμε!!

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Εκπαιδευτικά, Ζητήματα Κοινωνικά

Στο bloko.gr

Ευχαριστούμε θερμά τον αγαπημένο μας, κ. Γιώργο Καραΐβάζ, για τη στήριξη, το ουσιαστικό ενδιαφέρον αλλά και την τιμή να μας παραχωρήσει συνέντευξη για τον ιδιαίτερο γλωσσικό κώδικα επικοινωνίας κρατουμένων και αποφυλακισμένων, καταθέτοντας την πολύτιμη δημοσιογραφική του εμπειρία, στο πλαίσιο της έρευνάς μας για τη γλώσσα της φυλακής στο Κέντρο Μελέτης του Εγκλήματος.

“Φυλακή και Γλώσσα (επαναληπτική έρευνα): ένας χρόνος μετά στο bloko.gr εδώ http://www.bloko.gr/2019/04/blog-post_568.html

Καλο απογευμα, στην υπέροχη παρέα του blog!

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Κοινωνικά

“Φυλακή και Γλώσσα” (επαναληπτική έρευνα): ένας χρόνος μετά

“Φυλακή και Γλώσσα” (επαναληπτική έρευνα) στο Κέντρο Μελέτης του Εγκλήματος: Ένας χρόνος μετά

Μου το έστειλε σήμερα το πρωί το μέλος της ερευνητικής μας ομάδας, Βίκυ Σταθόπουλου, ως “υπενθύμιση από το facebook”, με τις φωτογραφίες και τις αναρτήσεις που είχα κάνει πέρυσι τέτοια μέρα, και με συγκίνησε πολύ. Γιατί η πραγματοποίηση μίας έρευνας σημαίνει πρώτα και πάνω από όλα Ψυχή και αυτό πιστεύω ότι είναι το Κέντρο Μελέτης του Εγκλήματος!

Με τα “εκπαιδευτικά παιδιά μου”, την πολύ δυνατή μας ομάδα με την οποία έχουμε μοιραστεί και εξακολουθούμε να μοιραζόμαστε πολύ δημιουργικές στιγμές!!! “Φυλακή και Γλώσσα: επαναληπτική έρευνα (follow-up research)” στο Κέντρο Μελέτης του Εγκλήματος-ένας χρόνος μετά!!

Από τότε μέχρι σήμερα έγιναν αλλαγές στη σύνθεση της ομάδας, με ορισμένα μέλη που δεν μπόρεσαν να συνεχίσουν, αλλά ήταν χαρά μου να τα γνωρίσω, και με νέα μέλη που προστέθηκαν στην ομάδα μας και συνέβαλαν με τρόπο καθοριστικό στις εργασίες μας.

Στόχος μας είναι οι εργασίες της επιστημονικής ομάδας να ολοκληρωθούν μέχρι το τέλος του 2019 και τα πορίσματα της μελέτης μας θα ανακοινωθούν μέσα από δημοσιεύσεις και πιθανή έκδοση.

Τα μέλη της ομάδας σήμερα είναι, με αλφαβητική σειρά, τα ακόλουθα:

Βαρβάρα Βαγιανού
Εμμανουήλ Καρούσος
Νεφέλη-Αικατερίνη Μπαφούνη
Βασιλική Σταθοπούλου
Ελένη Τσάμου
Δημήτρης Τσιατσιάνης
Αγγελική Τσόκα
Πελαγία Χολέβα
Κωνσταντίνα Χονδρογιάννη

Ένα χρόνο μετά και τα συναισθήματα είναι πολύ δυνατά! Μία πολύ δύσκολη έρευνα, υψηλών απαιτήσεων, αλλά με μία ομάδα νέων επιστημόνων που δουλεύει με πάθος, επιμονή, υπομονή και αγάπη.

Το Α’ Μέρος της μελέτης μας έχει ολοκληρωθεί και περιλαμβάνει ένα πλούσιο θεωρητικό πλαίσιο που προσεγγίζει τη γλώσσα της φυλακής από γλωσσολογική, φιλοσοφική, κοινωνιολογική, εγκληματολογική, ψυχολογική και λογοτεχνική σκοπιά, με τις πολύ ενδιαφέρουσες οπτικές των επιστημόνων-ερευνητών μας που αξίζει να διαβάσετε, όταν δημοσιευθεί το υλικό. Παράλληλα έχει ολοκληρωθεί ο φάκελος των συνεντεύξεων με εγκληματολόγους, ποινικολόγους, γλωσσολόγους και δημοσιογράφους που καταθέτουν την πολύτιμη γνώση και εμπειρία τους για τον ιδιαίτερο γλωσσικό κώδικα επικοινωνίας του έγκλειστου πληθυσμού.

Ως προς το Β’ Μέρος έχουμε ξεκινήσει τις εργασίες μας, με τις συνεντεύξεις με τους αποφυλακισμένους και τη συμπλήρωση των ερωτηματολογίων. Οι συνεντεύξεις είναι πραγματικά μία μοναδική ερευνητική εμπειρία που μας δίνει τη δυνατότητα να εμβαθύνουμε και να φωτίσουμε καίριες πτυχές και διαστάσεις του θέματός μας. Θα μπορούσα να γράψω πολλά, αλλά δεν θα σας αποκαλύψω άλλα στοιχεία ακόμα. Στο προσεχές χρονικό διάστημα θα κάνουμε πιο επίσημα τις ανακοινώσεις μας.

Ευχαριστώ μέσα από την καρδιά μου αυτούς τους σημαντικούς ανθρώπους που ενώσαμε τις δυνάμεις μας, θέσαμε υψηλούς στόχους και ξεκινήσαμε ένα συναρπαστικό “ταξίδι”. Συνεχίζουμε, με δύναμη!!

Η ομάδα ΚΕ.Μ.Ε. στην ετήσια ενημερωτική καλοκαιρινή συνάντηση

Βλ. σχετικά: http://e-keme.gr/φυλακή-και-γλώσσα-επαναληπτική-έρευ/

Ενδεικτικά σχετικά links από την αρθρογραφία μου για τις φυλακές και τα γλωσσικά ζητήματα:
http://www.bloko.gr/2018/03/blog-post_814.html

«Φυγής ευκαιρία» με κείμενα των εγκλείστων στη φυλακή Διαβατών

Tο Σχολείο της Φυλακής, ένα παράθυρο ελευθερίας

Ο θεσμός των αγροτικών φυλακών στην Ελλάδα – Συνέντευξη με τον Γ.Γ. Αντεγκληματικής Πολιτικής Ευτύχη Φυτράκη


https://aggelikikardara.wordpress.com/2018/06/12/έγκλημα-και-τιμωρία-ο-εγκληματικός/

«Θεαματική» τιμωρία και καταπολέμηση του εγκλήματος

Ποινική καταστολή: Εξελικτική πορεία, σκοποί και λειτουργίες της ποινής

Φυλακές: Οι «αποθήκες ψυχών» είναι απειλή για όλους

Η λογοτεχνία στη φυλακή

Τα «Κολλέγια του Εγκλήματος» και η θεωρία της «Αποχής από το Έγκλημα»

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Εκπαιδευτικά, Ζητήματα Κοινωνικά

“Χαμένοι” άνθρωποι; “Χαμένες” ζωές;

Δεν νομίζω ότι θα βγει ποτέ από το μυαλό μου το βλέμμα του ανθρώπου που είδαμε την περασμένη Πέμπτη, στο πλαίσιο των συνεντεύξεων με τους αποφυλακισμένους για την έρευνά μας σχετικά με τη γλώσσα της φυλακής, όταν χρησιμοποίησα τη λέξη “μέλλον” και τον ρώτησα πώς σκέφτεται το μέλλον του.

Τρομοκρατήθηκε. Έβαλε το χέρι στο πρόσωπο και ψέλλισε με τρόμο τη λέξη “μέλλον”, απαντώντας ότι δεν θέλει να το σκέφτεται γιατί είναι μαύρο. Εξίσου και όταν μιλούσε για την εμπειρία του εγκλεισμού, έβλεπες πόσο βαθύ είναι το τραύμα.

“Ξεπηδούν από το μυαλό μου οι κακές αναμνήσεις του παρελθόντος. Όλα όσα έζησα στη φυλακή. Το άγριο ξύλο στα ανήλικα. Να σε πετάνε από το κρεβάτι κάθε νύχτα. Να σε στριμώχνουν στη γωνία, για να δούνε ποιος είσαι και τι σχέση έχεις με τις αρχές. Να τσεκάρουν αν είσαι καρφί. Σε βασανίζουν για να δουν αν θα το πεις. Δεν θέλω να τα σκέφτομαι. Με πάνε πίσω οι αναμνήσεις, με πισωγυρίζουν. Δεν θέλω να βλέπω άτομα που κάναμε μαζί φυλακή. Δεν θέλω να πάω πίσω”.

Πώς μπορείς να ξεχάσεις αυτές τις εικόνες, εάν δεν διαχειριστείς το τραύμα; Πώς αυτοί οι άνθρωποι μπορούν να επανενταχθούν στην κοινωνία και να μιλήσουμε για την “κοινωνική ενσωμάτωση” τους, όπως είναι ο πρωταρχικός στόχος της σωφρονιστικής πολιτικής.

Είναι αδύνατον οι άνθρωποι, με το συγκεκριμένο προφίλ, να επανενταχθούν/ενσωματωθούν στην κοινωνία. Μετά τη φυλακή, στους δρόμους πάλι καταλήγουν να παλέψουν με τους δαίμονές τους. Πού να πάνε άλλωστε; Όταν η ίδια η οικογένεια τους έχει απορρίψει και τα αδέλφια ντρέπονται να κρατήσουν επαφή. Συνήθως μόνο η μητέρα, εάν βρίσκεται στη ζωή, είναι αυτή που έχει την έγνοια, αλλά αδυνατεί να προσφέρει κάτι και να στηρίξει με τρόπο ουσιαστικό.

Άρα, μιλάμε για χαμένους ανθρώπους; Για χαμένες υποθέσεις; Μου έρχεται στο μυαλό η εργασία που κάνει αγαπημένη μου φίλη στην Αγγλία με άστεγους και πόσο οργανωμένες είναι κάποιες δομές, τουλάχιστον όπως μου περιγράφει, ώστε αυτοί οι άνθρωποι πέρα από το καθημερινό φαγητό που ασφαλώς είναι το πρώτο που έχουν ανάγκη, μαθαίνουν πράγματα, αναπτύσσουν δεξιότητες.

Δηλαδή, για να μπορέσουμε να μιλήσουμε, κάποια στιγμή, για κοινωνική ενσωμάτωση πρέπει πρωτίστως να υπάρξει η κατάλληλη προετοιμασία σε πολλά μάλιστα επίπεδα -και σε συναισθηματικό και ψυχολογικό επίπεδο διαχείρισης του τραύματος του εγκλεισμού (εδώ ως ερευνήτρια πήγαινα 3 μήνες κάθε μέρα και δεν άντεχα να ακούω πόρτες να κλείνουν βίαια, ενώ απέφευγα τους κλειστούς χώρους) και του στίγματος της φυλακής, αλλά και σε πρακτικό επίπεδο να μάθουν, να αποκτήσουν γνώση και δεξιότητες.

Συνοπτικά, να δούνε στην πράξη πώς είναι η “κανονική” ζωή και καθημερινότητα ανθρώπων που αντιμετωπίζουν μεν σοβαρά προβλήματα αλλά θέτουν στόχους και προσπαθούν να βελτιώσουν την καθημερινότητά τους, χωρίς να φοβούνται τόσο το αύριο και να το βλέπουν σαν απειλή. Να μάθουν να εξελίσσονται, ζώντας με το παρελθόν τους, ακόμα κι αν η ανάμνηση τους πονάει. Να διαχωρίσουν το παρελθόν από το παρόν και σταδιακά να πιστέψουν ότι μπορεί να υπάρξει και μέλλον.

Αυτό όμως σημαίνει δομές και στελέχωση με αξιόλογο και έμπειρο επιστημονικό προσωπικό. Μέχρι τότε, ό,τι καλό γίνεται για αυτούς τους ανθρώπους οφείλεται σε φορείς και ανθρώπους που καταβάλλουν προσπάθειες για να ρίξουν λίγο φως στην μαύρη (ούτε καν γκρίζα) πραγματικότητα αυτών των “χαμένων” ανθρώπων.

Ίσως, είναι “ψιλά γράμματα” όσα γράφω σε μία κοινωνία με σοβαρά προβλήματα. Είναι όμως μία πραγματικότητα που μας αφορά, γιατί επηρεάζει τη ζωή της ευρύτερης κοινωνίας, ακόμα κι αν κλείνουμε τα μάτια και γυρίζουμε την πλάτη σε ανθρώπους που θεωρούμε “χαμένες υποθέσεις”. Σε “χαμένους” ανθρώπους και “χαμένες” (από τη μοίρα τους;) ζωές!

Κρατώντας στο μυαλό μου τα νεκρά βλέμματα, άδεια από κάθε ανθρώπινο συναίσθημα, θα τονίσω την ανάγκη να κοιτάξουμε, με μεγαλύτερη ευαισθησία και κυρίως ενδιαφέρον, τα παιδιά που γνωρίζουμε ή έχουμε βάσιμες υποψίες ότι βρίσκονται σε κίνδυνο, γιατί εάν η κατάληξή τους είναι οι ουσίες, οι εξαρτήσεις και οι φυλακές, ενδεχομένως να μην υπάρξει ποτέ επιστροφή και να μην τους δοθεί ποτέ δεύτερη ευκαιρία. Μέχρι να φτάσουν όμως εκεί, υπάρχουν σημαντικά περιθώρια παρέμβασης και αυτό θα πρέπει να είναι το μεγάλο “στοίχημα”, ο πιο σημαντικός στόχος των αρμόδιων φορέων και των ειδικών επί του θέματος επιστημόνων, να μεριμνήσουν πιο οργανωμένα, συστηματικά και συντονισμένα, για την πρόληψη της νεανικής παραβατικότητας και την προστασία των ευάλωτων οικογενειών και των παιδιών σε κίνδυνο.

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Κοινωνικά

“Από τους δρόμους στη φυλακή” στο bloko.gr

“Από τους δρόμους στη φυλακή” στο bloko.gr

Βλ.σχετικά http://www.bloko.gr/2019/04/blog-post_545.html

Στο προσεχές χρονικό διάστημα -σε δύο με τρεις εβδομάδες, υπολογίζω- θα προχωρήσω στη δημοσίευση ενός θεματος (και στη συνέχεια σε επόμενες δράσεις μας) που μελετώ αυτή την περίοδο σχετικά με την προστασία της ανηλικότητας και των παιδιών, εκτεθειμένων σε κίνδυνο.

Εύχομαι στην υπέροχη παρέα του blog ένα πολύ όμορφο Σαββατοκύριακο!!

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Κοινωνικά

“Δεν θέλω να σκέφτομαι το μέλλον”

“Δεν θέλω να σκέφτομαι το μέλλον, γιατί είναι μαύρο. Δεν έχω καταφέρει τίποτα στη ζωή μου. Δεν έχω τίποτα”.

Βλέμμα κενό. Απελπισία. Αδιέξοδο. Αυτά είδα στα μάτια του πρώτου μας συνεντευξιαζόμενου σήμερα, στο πλαίσιο της επαναληπτικής έρευνάς μας για τη γλώσσα της φυλακής. Ενός ανθρώπου χωρίς οικογένεια, χωρίς έναν φιλικό υποστηρικτικό κύκλο, χωρίς δουλειά, χωρίς τίποτα και κανέναν -να τον περιμένει, να νοιάζεται. Με μία μάνα που μόνον τηλεφωνικώς επικοινωνούν, ενώ τα αδέλφια δεν επιθυμούν καμία επαφή, γιατί ντρέπονται.

Του είπα όμως κάτι και χαίρομαι, γιατί τον έκανε να σκεφτεί θετικά έστω και για λίγο.

“Έχετε κάνει δύο πολύ σημαντικά βήματα στη ζωή σας. Τρία χρόνια έξω από τη φυλακή και προσπάθεια για απεξάρτηση που την συνεχίζετε. Αυτά τα βήματα είναι πολύ σημαντικά και είναι μία ελπίδα”.

“Ναι, είναι”, μου απάντησε, αφού το σκέφτηκε και εκεί κατάλαβα ότι ποτέ δεν είχε δει κάτι θετικό στον εαυτό του, ποτέ δεν είχε βγει από τον φαύλο κύκλο να σκέφτεται τις αποτυχίες της ζωής του και να νιώθει αποτυχημένος. Πιστεύω όμως πραγματικά ότι είναι σημαντικά βήματα για έναν άνθρωπο που από τα 17 του χρόνια και για πολλά χρόνια βρίσκεται στις φυλακές, να μην κάνει υποτροπή και να δίνει έναν αγώνα για να απεξαρτηθεί.

Αναμφίβολα, η ζωή εκτός φυλακής για έναν άνθρωπο που δεν έχει κανέναν δικό του να τον στηρίζει, είναι τρομακτική. Δεν θα έπρεπε κανένας να βρίσκεται σε αυτήν τη θέση. Είναι ευτυχώς ελπιδοφόρο ότι υπάρχουν ακόμα και γι’ αυτούς τους ανθρώπους άλλοι άνθρωποι και κάποιοι φορείς που τους στηρίζουν, τους προσφέρουν ένα πιάτο φαγητό και μία ζεστή κουβέντα. Γιατί ποιος άνθρωπος μπορεί να ζήσει, εντελώς, μόνος;

Δυστυχώς, οι εξαρτήσεις είναι μάστιγα. Αφαιρούν από τον άνθρωπο την αξιοπρέπεια. Αυτό αντιλαμβανόμαστε όταν βλέπουμε αυτά τα κενά βλέμματα. Βλέμματα νεκρά που κάποτε όμως είχαν μέσα τους ζωή.

Αρκετοί όταν μας μιλούν για την εμπειρία της φυλακής, ντρέπονται. Άλλοι μας εξηγούν ότι δεν θέλουν να κάνουν πισωγύρισμα, γιατί τους φέρνει στο μυαλό πολύ κακές αναμνήσεις: άγριο ξύλο (“όταν μπεις στα ανήλικα -εννοεί φυλακές ανηλίκων- σε πετάνε για εβδομάδες κάτω από το κρεβάτι, σε χτυπάνε, για να δούνε τι είσαι, εάν είσαι ρουφιάνος”) , συμπλοκές, αγώνα για επιβίωση σε ένα σκληρό περιβάλλον, στο οποίο οι διαφορετικές ομάδες προσπαθούν να καρπωθούν κάτι προς το συμφέρον τους. “Να βγάλουμε το χαρτζιλίκι μας μέσα στη φυλακή. Αυτός είναι ο βασικός σκοπός μας”, επισημαίνουν χαρακτηριστικά, εξηγώντας μας τις τακτικές που υιοθετούνται στη φυλακή.

Μία γυναίκα αντέδρασε “είναι δική μου η εμπειρία της φυλακής, είναι δική μου η γλώσσα και δεν θέλω να την μοιραστώ. Είναι ο δικός μου μικρόκοσμος”, θεωρώντας ότι είναι μία είδους “εισβολή” σε κάτι δικό της που θέλει να κρατήσει μόνο για εκείνην που έζησε αυτή την επώδυνη εμπειρία του εγκλεισμού και ασφαλώς μιλάμε μόνο με όσους συναινούν.

Οι περισσότεροι όμως, όταν αποφασίσουν να μιλήσουν, έχουν πολύ ενδιαφέροντα πράγματα να μας πουν. Σίγουρα υπάρχει και ο σκληρός, ανάλγητος, τύπος που δεν θεωρεί έγκλημα ό,τι έχει κάνει, ακόμα κι όταν έχει διαπράξει μία βαρύτατη ποινικά πράξη. Η πλειοψηφία όμως των ατόμων, με τους οποίους έχουμε συνομιλήσει είναι άνθρωποι από δυσλειτουργικές οικογένειες, με τραυματικά παιδικά και εφηβικά χρόνια, που έγιναν υποχείρια της εξάρτησής τους και βρέθηκαν σε δρόμους χωρίς επιστροφή. Δυστυχώς, ο κόσμος της φυλακής στα καταστήματα κράτησης της σύγχρονης εποχής έχει σκληρύνει και το έγκλημα λαμβάνει, διεθνώς, πιο σκληρές και επικίνδυνες διαστάσεις.

Τον δεύτερο συνεντευξιαζόμενο μας, σήμερα, τον αποκαλούμε με τον συν-ερευνητή “intellectual”. Ένας πνευματώδης άνθρωπος, με ωραίο λόγο που έχει διαβάσει πολλά βιβλία μέσα στις φυλακές και σίγουρα διαφέρει από τον συνήθη τύπο κρατουμένου. Μας διηγήθηκε μάλιστα πολύ ενδιαφέρουσες ιστορίες του παρελθόντος, καθώς έχει πολλά χρόνια που έχει αποφυλακιστεί.

Τι κρατάω στο τέλος της ημέρας;

Σημαντικές ανθρώπινες ιστορίες και έναν μικρόκοσμο, με πολυσύνθετες διαστάσεις και προεκτάσεις, οι οποίες παρουσιάζουν πολύ μεγάλο ερευνητικό ενδιαφέρον. Συνεχίζουμε!!

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Κοινωνικά