Φάκελος “παιδική κακοποίηση”


Η παιδική κακοποίηση είναι ένα ζήτημα που «πληγώνει», γιατί κανένα παιδί δεν θα έπρεπε να κακοποιείται! Η παιδική ηλικία είναι συνυφασμένη με τη χαρά και το γέλιο, αλλά δυστυχώς αυτή δεν είναι πάντα η πραγματικότητα που βιώνουν τα παιδιά. Το γεγονός ότι παιδιά εμπλέκονται σε παράνομες δραστηριότητες και υιοθετούν, πρώιμα, παραβατικές συμπεριφορές, μπορεί να είναι αποτέλεσμα παιδικής κακοποίησης. Γιατί η κακοποίηση, σε κάθε μορφή της, σωματική, λεκτική, ψυχολογική, “γράφει” με μαύρο μελάνι στην ψυχή των παιδιών που την υφίστανται. Συνεπώς, η εμπλοκή ανηλίκων με το έγκλημα, σε ορισμένες τουλάχιστον περιπτώσεις -για να μη γενικεύσω- πηγάζει από την κακοποίηση που υφίστανται από τους γονείς τους. Θα έλεγα ότι σχεδόν καμία συμπεριφορά δεν είναι ανεξήγητη, όσο ακραία κι αν είναι και αναμφίβολα η οικογένεια παίζει πρωταρχικό ρόλο. Εάν, λοιπόν, οι γονείς αδυνατούν για τον οποιονδήποτε λόγο να παρέχουν ένα δίχτυ προστασίας στα παιδιά τους, οφείλει να τους προστατεύσει η ευρύτερη κοινωνία: τόσο η οργανωμένη Πολιτεία, όσο και όλοι οι πολίτες, δεδομένου ότι στη χώρα μας δεν υπάρχουν δομές για να καλυφθούν επαρκώς οι ανάγκες όλων των παιδιών.

Η παιδική κακοποίηση, σαφώς, αποτελεί ένα ζήτημα που οφείλει να μας προβληματίσει σοβαρά, καθώς δίπλα μας μπορεί να υπάρχει ένα παιδί που «εκπέμπει sos» και έχει άμεση ανάγκη τη βοήθεια και τη στήριξή μας. Έστω και μια παιδική ψυχούλα να προστατευθεί, είναι κάτι και είναι αναγκαίο. Η Ψυχολόγος-Εικαστική Ψυχοθεραπεύτρια, κ. Ματίνα Μαλανδρή με πολλή αγάπη για το παιδί και ουσιαστική γνώση του αντικειμένου της, μου παραχώρησε μια εξαιρετικά ενδιαφέρουσα συνέντευξη, την οποία αξίζει να διαβάσετε με προσοχή. Πρόκειται για την 27η συνέντευξη, με τίτλο “Παιδική κακοποίηση: αντιμετώπιση ενός πολύ σοβαρού φαινομένου” και μπορείτε να την διαβάσετε εδώ https://aggelikikardara.wordpress.com/interviews/interview_27/

Η κ. Μαλανδρή μας δίνει απαντήσεις σε καίρια ερωτήματα σχετικά με τις μορφές κακοποίησης που υφίστανται τα παιδιά στην Ελλάδα της οικονομικής και κοινωνικής κρίσης, μας μιλάει αναλυτικά για όλες εκείνες τις υποθέσεις που δεν καταγγέλλονται, με αποτέλεσμα να μην γνωρίζουμε την πραγματική εικόνα της παιδικής κακοποίησης, η οποία είναι πολύ πιο σοβαρή από όσο ενδεχομένως πιστεύουμε. Επίσης, η κ. Μαλανδρή αναλύει το προφίλ των γονιών που κακοποιούν τα παιδιά τους και μας δίνει στοιχεία για τη συμπεριφορά που υιοθετούν παιδιά που κακοποιούνται, ώστε εάν υποψιαζόμαστε -ως εκπαιδευτικοί, ως γείτονες, ως συγγενείς ή φίλοι- ότι ένα παιδί κακοποιείται, να ψάξουμε περισσότερο το θέμα και να μην το αφήσουμε στην “τύχη” του, καθώς η κακοποίηση ενός παιδιού μπορεί να λάβει ανεξέλεγκτες διαστάσεις. Το κυριότερο μας δίνει πολύτιμες συμβουλές για τον τρόπο με τον οποίο οφείλουμε να αντιμετωπίσουμε ένα παιδί που είναι θύμα κακοποίησης και πώς να το στηρίξουμε ουσιαστικά.

Θα ήθελα να καταστήσω απολύτως κατανοητό ότι είναι εξαιρετικά κρίσιμο τα περιστατικά παιδικής κακοποίησης να αντιμετωπίζονται αποτελεσματικά. Σε διαφορετική περίπτωση, το παιδί που κακοποιείται θα συνεχίζει να υποφέρει και ο τρόπος με τον οποίο θα αντιδράσει στο μέλλον τόσο απέναντι στους συνανθρώπους του, όσο και απέναντι στον ίδιο του τον εαυτό, δύναται να είναι ακραίος, όπως έχουμε άλλωστε δει να συμβαίνει. Όταν ενημερωνόμαστε για ανάλογα περιστατικά από τα μίντια, όλοι “πέφτουμε από τα σύννεφα” κι αρχίζουμε να επιρρίπτουμε επιλεκτικά ευθύνες. Η αλήθεια όμως είναι ότι όλα τα γεγονότα είναι μια “αλυσίδα” στην οποία τις περισσότερες φορές δεν δίνουμε τη δέουσα βαρύτητα και προσοχή, ώστε να προλάβουμε κάποιες καταστάσεις προτού οδηγήσουν σε ακόμα πιο επικίνδυνες “διαδρομές”.

Αυτό που με συγκίνησε από τη συνέντευξη είναι το σημείο που υπογραμμίζει η κ. Μαλανδρή ότι τα παιδιά, παρά την κακοποίηση που υφίστανται, δύσκολα θα “προδώσουν” τους γονείς τους και θα αποκαλύψουν το δράμα που βιώνουν. Αντίθετα, τα παιδιά θα στηρίξουν τους γονείς τους. Το στοιχείο αυτό αποδεικνύει περίτρανα την ανάγκη των παιδιών να αγαπηθούν από τους γονείς τους και να έχουν μια οικογένεια. Δεν μπορώ να δεχτώ, συνεπώς, πως ορισμένοι γονείς μένουν απαθείς μπροστά στο συναίσθημα των παιδιών και φτάνουν στο σημείο με τα λόγια, τη σωματική και ψυχολογική βία, να τα κακοποιήσουν.

Κρατώ επίσης το γεγονός ότι πολλά περιστατικά παιδικής κακοποίησης δεν καταγγέλλονται, ούτε όμως απευθύνονται στους ειδικούς οι γονείς, γιατί ένας γονιός που κακοποιεί το παιδί του δύσκολα θα φτάσει στη φάση της συνειδητοποίησης από μόνος του και θα ζητήσει βοήθεια. Ακριβώς επειδή οι γονείς δεν θα ζητήσουν ψυχολογική στήριξη, είναι σημαντικό κυρίως οι εκπαιδευτικοί που έρχονται σε καθημερινή επαφή με το παιδί να αναγνωρίσουν το πρόβλημα και να το βοηθήσουν. Οι εκπαιδευτικοί είναι ενδεχομένως οι μοναδικοί άνθρωποι που μπορούν να εντοπίσουν το πρόβλημα και να παρέμβουν, κυριολεκτικά σώζοντας το παιδί που κακοποιείται, προσφέροντάς του με αυτό τον τρόπο μια ευκαιρία στη ζωή. Αγάπη για το παιδί και μεγαλύτερη ευαισθησία χρειάζονται μόνο. Τόσο δύσκολο, άραγε, είναι να γίνει το σχολείο μια μεγάλη “αγκαλιά”;

Τέλος, αξίζει να αναφερθώ σε μια πολύ ενδιαφέρουσα διάσταση που καταγράφεται μέσα από τη συνέντευξη με την κ. Μαλανδρή και αφορά το σπουδαίο ρόλο της τέχνης στη θεραπεία και πρόληψη του φαινομένου. Η τέχνη είναι, αναμφισβήτητα, ένα μέσο που θα έπρεπε να χρησιμοποιείται στα σχολεία σε μεγάλο βαθμό ως “εργαλείο” μάθησης και δημιουργίας ολοκληρωμένων προσωπικοτήτων. Ειλικρινά θλίβομαι που μέχρι σήμερα δεν έχει αξιοποιηθεί η δύναμή της. Τα παιδιά μέσα από την τέχνη εκφράζονται, εξωτερικεύουν βαθύτερες σκέψεις και βγάζουν από την ψυχούλα τους συναισθήματα που εάν “καταπιεστούν” ενδέχεται να οδηγήσουν ακόμα και σε ακραίες σκέψεις αλλά και πράξεις. Η τέχνη στο σχολείο θα “ανοίξει” νέους δρόμους σκέψης κι έκφρασης και θα αγγίξει τις παιδικές και εφηβικές ψυχούλες, ιδίως στο πλαίσιο μιας κοινωνίας όπου το έγκλημα σκληραίνει και οι νέοι αναζητούν διέξοδο σε αδιέξοδες καταστάσεις που βιώνουν πραγματικά ή αισθάνονται ότι βιώνουν.

20160622_130802-1-1

Περιμένω τα σχόλια και τα μηνύματά σας στο mail μου: kardaraa@gmail.com

Advertisements

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας, Ζητήματα Κοινωνικά

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s