Monthly Archives: May 2014

Τι γλυκιά σύμπτωση!

Συγκίνηση και ένα γλυκό “ρίγος” νιώθω σήμερα να διαπερνά το κορμί μου, ανήμερα της μεγάλης γιορτής “Κωνσταντίνου και Ελένης”. Πάντα, τέτοια μέρα, θα θυμάμαι κάποιες πολύ σημαντικές στιγμές στη ζωή μου που με “σημάδεψαν”. Ακριβώς πριν από 6 χρόνια, στις 21/5/2008, ημέρα Τετάρτη όπως και σήμερα, βίωσα μια πολύ σημαντική εμπειρία που άλλαξε σε μεγάλο βαθμό την ερευνητική και επαγγελματική μου πορεία. Τέτοια μέρα, πριν από 6 χρόνια, παρουσίασα τη διδακτορική μου διατριβή, με τίτλο Φυλακή και Γλώσσα, η οποία σε λίγο καιρό θα εκδοθεί από τις εκδ. Σάκκουλα, σε συνεργασία με το Εργαστήριο Ποινικών και Εγκληματολογικών Ερευνών της Νομικής Αθηνών. Μία εβδομάδα αργότερα, Τετάρτη 28/5/2008, έφερα στον κόσμο το πρώτο μου παιδί, την κόρη μου Άννυ.

Δεν θα ξεχάσω ποτέ τα έντονα συναισθήματα που βίωσα εκείνη την Τετάρτη όπου με την Άννυ μου μέσα στην κοιλίτσα παρουσίασα το διδακτορικό μου στην Επιτροπή. Παρόλο που ο γιατρός μου εκείνη την εβδομάδα έλειπε σε συνέδριο στο εξωτερικό και μολονότι είχα κάποια προβληματάκια και έπρεπε να μείνω στο κρεβάτι για να ξεκουραστώ, πήρα την απόφαση να πάω. Ήμουν, άλλωστε, σίγουρη ότι το μωρό μου θα μου έδινε δύναμη και ήθελα να ζήσω με την Άννυ μου εκείνη την ημέρα. Ευτυχώς, οι μανούλες έχουμε ένστικτο και το ένστικτό μου δεν με διέψευσε!

Ήταν, αναμφίβολα, μια πολύ σημαντική στιγμή για τη ζωή μου και είμαι ευτυχισμένη που την έζησα, έχοντας δίπλα μου την οικογένειά μου και τον Επιβλέποντα Καθηγητή μου, τον αγαπημένο μου καθηγητή και μέντορά μου, τον Καθηγητή Εγκληματολογίας, κ. Γιάννη Πανούση. Κλείνω τα μάτια και ξαναζώ εκείνες τις στιγμές και, πραγματικά, είναι σαν να ζω ένα όνειρο. Ήταν μια υπέροχη εμπειρία και τότε συνειδητοποίησα ότι όλες οι θυσίες που είχα κάνει για να φτάσω στο τέλος, άξιζαν τον κόπο.

Το διδακτορικό μου είναι κομμάτι της ψυχής μου, γιατί κατά τα χρόνια εκπόνησής του, έζησα τα πιο σπουδαία γεγονότα της ζωής μου που με ωρίμασαν και διαμόρφωσαν τον τρόπο σκέψης αλλά και ζωής μου. Γεγονότα που αφορούν τόσο την επαγγελματική, όσο και την προσωπική μου ζωή. Γεγονότα πολύ ιδιαίτερα και ξεχωριστά. Από την πιο μεγάλη χαρά μέχρι την πιο μεγάλη θλίψη. Κάθε σελίδα του διδακτορικού είναι μία σελίδα της ζωής μου, ένα κομμάτι της ψυχής μου, κρύβει ένα δάκρυ κι ένα γέλιο μου.

Πάντα με γλυκιά νοσταλγία φέρνω στο μυαλό εκείνες τις στιγμές αλλά και τα βλέμματα εμψύχωσης τόσο από τον Επιβλέποντα Καθηγητή μου, όσο και από τους άλλους δύο πολύ σημαντικούς Καθηγητές της τριμελούς Επιτροπής, τον Αν. Καθηγητή Γλωσσολογίας, κ. Σπύρο Μοσχονά και τον Καθηγητή Πολιτισμού και Επικοινωνίας κ. Βασίλη Καραποστόλη, οι οποίοι με στήριξαν απόλυτα και με καθοδηγούσαν σε όλη αυτή την πορεία με τις πολύτιμες συμβουλές τους.

Αυτό που δεν θα ξεχάσω ποτέ είναι ότι με την ολοκλήρωση της παρουσίασης, ήταν τόσο μεγάλη η ένταση και η συγκινήση που ξέσπασα σε κλάματα. Ήταν κλάματα περισσότερο χαράς, για έναν δρόμο πολύ δύσκολο, πολύ σκληρό, πολύ ψυχοφθόρο, αλλά την ίδια στιγμή συναρπαστικό που σου ανοίγει νέους ορίζοντες στη σκέψη και γενικότερα στη ζωή. Θα έλεγα ότι σήμερα συγκινούμαι ακόμα περισσότερο, γιατί σκέπτομαι πόσο σημαντικό είναι να πιστεύεις στο όνειρό σου, να μην τα παρατάς παρά τις δυσκολίες και τα εμπόδια και στο τέλος να κάνεις πραγματικότητα όσα ονειρεύτηκες. Ακόμα και σε μια εποχή που δεν δίνονται εύκολα ευκαιρίες, πρέπει να πεισμώνουμε και να αγωνιζόμαστε, γιατί ο δίκαιος αγώνας πάντα φέρνει αποτελέσματα. Αργά ή γρήγορα.

Δεν θα ξεχάσω, λοιπόν, ποτέ εκείνη την υπέροχη ηλιόλουστη Τετάρτη, 6 χρόνια πριν, που με την Άννυ μου να μου κρατάει γλυκιά συντροφιά και να μου δίνει δύναμη, ζήσαμε τόσο ωραίες και δημιουργικές στιγμές. Και μία εβδομάδα μετά, την πιο ηλιόλουστη μέρα του Μάη, το αγγελούδι μου ήρθε στη ζωή. Γι’ αυτό νιώθω ότι με την Άννυ μας “δένει” κάτι πολύ μαγικό, πολύ ξεχωριστό, που θα μοιραζόμαστε για πάντα. Η Άννυ είναι η δύναμή μου και ελπίζω ότι είμαι κι εγώ η δική της…

6 χρόνια μετά, 21/5/2014, πάλι ζω μια πολύ συγκινητική στιγμή με το Πανεπιστήμιο…..

Τι γλυκιά σύμπτωση!

Advertisements

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Κοινωνικά

Τοπικά Συμβούλια Πρόληψης της Εγκληματικότητας/Παραβατικότητας

Ετοιμάζοντας την ύλη για την ενότητα “Ασφάλεια στην πόλη” στο μάθημα της Αντεγκληματικής Πολιτικής στο Τμήμα ΕΜΜΕ του Πανεπιστημίου Αθηνών, αναζήτησα και βρήκα υλικό για τα Τοπικά Συμβούλια Πρόληψης της Εγκληματικότητας,τα οποία αργότερα πήραν την ονομασία Τοπικά Συμβούλια Πρόληψης της Παραβατικότητας. Τα εν λόγω Τοπικλα Συμβούλια θεσπίστηκαν με το Ν.2713/1999 (άρθρο 16). Ωστόσο, όπως πολλοί άλλοι θεσμοί έμειναν ανενεργά και πλέον έχουν σχεδόν “εξαφανιστεί”. Το γεγονός αυτό αποδεικνύει, κατά την άποψή μου, την τεράστια αδυναμία του κράτους να συνεργαστεί αποτελεσματικά με τις τοπικές κοινωνίες, ώστε να ενδυναμωθεί η τοπική κοινότητα και να αντιμετωπιστούν σοβαρά προβλήματα που ταλανίζουν τις τοπικές κοινωνίες. Εάν όμως η παραπάνω συνεργασία μπορούσε να επιτευχθεί, αναμφίβολα η καθημερινότητα στην πόλη, τη γειτονιά, θα ήταν καλύτερη και το επίπεδο διαβίωσης πιο υψηλό.

Αυτό που μου έκανε εντύπωση, αναζητώντας το υλικό, είναι ότι το θεωρητικό πλαίσιο στο οποίο στηρίχτηκε ο θεσμός των Τοπικών Συμβουλίων Πρόληψης της Παραβατικότητας έχει αρκετά θετικά σημεία, τα οποία εάν εφαρμόζονταν στην πράξη, πιστεύω ότι θα βλέπαμε καλά αποτελέσματα στις γειτονιές μας, ειδικά στο κέντρο της Αθήνας, αλλά και σε γειτονιές που έχουν χαρακτηριστεί “υποβαθμισμένες”. Μάλιστα, επειδή δεν γνώριζα ότι ο θεσμός είναι ανενεργός, με παραξένεψε το γεγονός ότι δεν έχουν διαδραματίσει τα συγκεκριμένα συμβούλια έναν ουσιαστικό ρόλο στις γειτονιές, με ριζικές αλλαγές που θεωρώ ότι θα μπορούσαν να επιφέρουν, εάν εφαρμόζονταν βάσει των αρχών στις οποίες στηρίζονταν. Όπως πάντα, όμως, στην Ελλάδα μας, η θεωρία απέχει πολύ -πάρα πολύ- από την πράξη. Ο λόγος που έμειναν ανενεργά είναι η έλλειψη ουσιαστικής στήριξης από την πλευρά του επίσημου κράτους, όπως τότε διατυπώθηκε.

Πιο συγκεκριμένα, η αποστολή τους ήταν η μελέτη και καταγραφή της εγκληματικότητας σε τοπικό επίπεδο και η πρόληψη αλλά και η καταπολέμηση της εγκληματικότητας της τοπικής κοινωνίας, μέσα από τη λήψη συγκεκριμένων προγραμμάτων, πρωτοβουλιών, μέτρων. Η πρωταρχική αρχή τους ήταν η προώθηση και εμβάθυνση της συμμετοχικής αντεγκληματικής πολιτικής, καθώς και στη μείωση του αισθήματος ανασφάλειας των πολιτών, μέσω της καταπολέμησης των φαινομένων κοινωνικού αποκλεισμού και περιθωριοποίησης, αλλά και μέσω της δραστηριοποίησης των πολιτών για την πρόληψη και αντιμετώπιση της καθημερινής μικρομεσαίας εγκληματικότητας: δηλαδή, μικρής κλίμακας, εγκληματικότητας.

Η εφαρμογή της συμμετοχικής αντεγκληματικής πολιτικής δεν θα περιοριζόταν, θεωρητικά τουλάχιστον, στη γραφειοκρατική μεταβίβαση ορισμένων μόνον αρμοδιοτήτων, στον τομέα της πρόληψης, από το κράτος στους Ο.Τ.Α και στις τοπικές κοινωνίες. Αντίθετα, θα οδηγούσε σε ενεργή συμμετοχή των πολιτών και αρμονική συνεργασία κράτους-τοπικής κοινωνίας, γειτονιάς.

Επίσης, ένα ακόμα κύριο σημείο τους, αφορούσε τις συνεργασίες για την αποτελεσματικότερη και ταχύτερη εκπλήρωση της αποστολής τους. Συνεργασία με ομοειδή Συμβούλια άλλων δήμων, με δημόσιες υπηρεσίες, πρωτίστως τοπική αστυνομία, Γενική Γραμματεία Ισότητας, Ο.Τ.Α. κλπ. Με οργανισμούς, όπως ο ΟΚΑΝΑ, Ινστιτούτα Αντεγκληματικής Πολιτικής κλπ. Με σωφρονιστικά καταστήματα και κέντρα ή ιδρύματα αποκατάστασης και θεραπείας. Με τα ΜΜΕ. Με επιστημονικούς, επαγγελματικούς και κοινωνικούς φορείς, ιδίως συλλόγους γονέων, θεραπευτικές κοινότητες, δικηγορικούς και ιατρικούς συλλόγους, Πανεπιστήμια και άλλα εκπαιδευτικά ιδρύματα.

Το πιο σημαντικό, όμως, που πρέπει να τονίσουμε είναι ότι θα ήταν στην ατζέντα τους σοβαρότητα θέματα που αντιμετωπίζουν οι γειτονιές -άλλες σε μικρότερη, άλλες σε μεγαλύτερη έκταση-, όπως διακίνηση και χρήση ναρκωτικών ουσιών, περιστατικά σχολικού εκφοβισμού (school bullying), φαινόμενα περιθωριοποίησης και αποκλεισμού, κλοπές, βανδαλισμούς και σε γενικές γραμμές οτιδήποτε αφορά την μικρομεσαία εγκληματικότητα.

Με αυτό τον τρόπο, το αίσθημα ανασφάλειας των πολιτών, ιδίως σε συγκεκριμένες περιοχές, θα περιοριζόταν σημαντικά, αλλά και πρακτικά η καθημερινή διαβίωση, αναφορικά με φαινόμενα εγκληματικότητας, θα ήταν λιγότερη δυσχερής, εφόσον σοβαρά προβλήματα που αφορούν την τοπική κοινωνία, θα αντιμετωπίζονταν πιο άμεσα και εξειδικευμένα, σε τοπικό επίπεδο, καθώς κάθε γειτονιά αντιμετωπίζει τα δικά της ξεχωριστά ζητήματα.

Συνοψίζοντας, η τοπική κοινότητα, η κάθε γειτονιά, πρέπει να αποκτήσει τη δύναμη, σε συνεργασία με το κεντρικό κράτος, να αντιμετωπίζει αποτελεσματικά τα δικά της προβλήματα, γιατί πρώτον οι κάτοικοι κάθε γειτονιάς έχουν διαφορετικά προβλήματα που χρειάζονται άμεση επίλυση, δεύτερον οι ίδιοι οι κάτοικοι σε συνεργασία με τους επίσημους φορείς, μπορούν να αντιμετωπίσουν πιο αποτελεσματικά τα προβλήματα που έχουν και τρίτον, γιατί η ζωή στις γειτονιές θα ήταν πολύ καλύτερη και η ποιότητα ζωής υψηλότερη, εάν η μικρομεσαία εγκληματικότητα αντιμετωπιζόταν σε τοπική κλίμακα, με τρόπο άμεσο ασφαλώς. Το ζήτημα, ωστόσο, που δυστυχώς μένει άλυτο αφορά το να κάνουμε το “εγώ”, “εμείς” και το “ένας”, “μαζί”, κάτι που μας δυσκολεύει πάρα πολύ στην Ελλάδα. Είναι, όμως, προεκλογική περίοδο, ας σκεφτούμε συνεπώς καλύτερα κι εμείς οι πολίτες και οι επίσημοι φορείς, τι τοπικές κοινωνίες επιδιώκουμε να οργανώσουμε και γιατί….

Leave a comment

Filed under Uncategorized

Το μούσι με την λαμπερή τουαλέτα πρώτο και η ελληνική συμμετοχή στις πρώτες από το τέλος θέσεις: Eurovision

Τελικά, το “μούσι” με το λαμπερό, στενό φόρεμα και τα αστραφτερά σκουλαρίκια, κατάφερε να βγει πρώτο και με διαφορά, στη γιορτή της μουσικής, στην Eurovision. Η Ελλάδα, από την άλλη, με αγγλικό στίχο και χωρίς να προβάλει κάποιο ελληνικό στοιχείο ή να δίνει ελληνικό χρώμα, κατέλαβε μία από τις τελευταίες θέσεις. Σε μια εποχή μάλιστα που η Ελλαδίτσα πρέπει να δείξει προς τα έξω, έστω και σε πανηγυράκια, το χρώμα της, τις μουσικές της, να δώσει το στίγμα της, προτίμησε να δώσει μια μουσική, ένα χρώμα κι ένα ρυθμό, που ούτε σχέση με Ελλάδα έχει, ενώ οι ξένοι “το κάνουν καλύτερα”, γι’ αυτό απλώς μας αγνόησαν. Βέβαια, τα νεαρά αγόρια που μας εκπροσώπησαν έδωσαν τον καλύτερο τους εαυτό. Οι ιθύνοντες έπρεπε να είχαν, ενδεχομένως, θέσει άλλα κριτήρια επιλογής και να δώσουν έμφαση στην Ελλάδα, έστω και με αγγλικό στίχο αλλά κάτι από Ελλάδα και κυρίως με χρώμα ελληνικό. Να ξέρουμε τουλάχιστον ποια χώρα διαγωνίζεται και τι εκπροσωπεί.

Προσωπικά, παρακολουθώ την eurovision από μαθήτρια και απολαμβάνω τις “eurovision nights”, γιατί τις έχω ταυτίσει με ευχάριστες βραδιές με φίλους και πολύ γέλιο. Να ανεβαίνουμε στον καναπέ και να χορεύουμε Σάκη, να ουρλιάζουμε, να γελάμε με αστείες φιγούρες, να χειροκροτάμε δυνατές φωνές. Μόνο που φέτος, μου προκάλεσε μάλλον αρνητικά συναισθήματα, περισσότερο θλίψης, παρά γέλιου, όπως τα περασμένα χρόνια.

Δυστυχώς, θα έλεγα, αποδεικνύεται για μία φορά ακόμα, ότι το παράξενο, το περίεργο, το αλλόκοτο, πάντα εντυπωσιάζει και κερδίζει. Ακόμα κι αν αυτό το “περίεργο” αγγίζει τα όρια του γελοίου αλλά και της ταπείνωσης του γυναικείου και ανδρικού φύλου. Ο άντρας-γυναίκα μούσι παρουσίασε ένα “ανθρώπινο μόρφωμα”, το “ουδέτερο φύλο”, όπως διάβασα ότι θεωρεί αυτό που είναι, και έτσι κατάφερε να κερδίζει τα βλέμματα όλων. Ίσως, το κοινό ψήφισε για να “σπάσει πλάκα”, ίσως για να περάσει κάποιο μήνυμα στην Ευρώπη, ίσως λίγο από όλα.

Πικρή βέβαια διαπίστωση όποια επιλογή να διαλέξουμε -την πλάκα ή το μήνυμα- γιατί έτσι επιβεβαιώνεται ότι για να έχει μεγάλη απήχηση η “διαφορετική πρόταση” πρέπει να αγγίζει τα όρια του φαιδρού -ή και να τα ξεπερνάει-. Αντίθετα, θα ήταν πολύ όμορφο και πολύ θετικό να ξεχώριζε κάποια στιγμή το διαφορετικό, το οποίο όμως θα είχε να μας κάνει μια πρόταση, ουσιαστική, δημιουργική που θα μπορούσε να μας πάει ένα βήμα παρακάτω, χωρίς να στηρίζεται στο γελοίο, για να προκαλέσει την προσοχή μας. Γιατί, αναμφίβολα, πανηγυράκι είναι η Eurovision, αλλά όλοι ή σχεδόν όλοι την παρακολουθούμε, σε παγκόσμια σχεδόν κλίμακα. Οπότε, είναι από τα λίγα πανηγυράκια που τυγχάνουν τόσης προβολής.

Ακούω ότι αυτός ο άνθρωπος-μούσι περνάει ένα πολύ έξυπνο και ηχηρό μήνυμα στην Ευρώπη! Αυτό δήλωσε και ο ταλαντούχος δημιουργός Γιώργος Καπουτζίδης, στο τέλος της βραδιάς. Ότι, δήθεν, “όλοι μας μπορούμε να επιτύχουμε τα πάντα, με κάθε τρόπο”. Εμένα, βέβαια, άλλο μήνυμα μου πέρασε το “μούσι”, ότι η ακρότητα, ακόμα και η χυδαιότητα, εξιδανικεύονται και γίνονται τελικά ισχυρότατα όπλα στα χέρια των επιτήδειων για να επιβάλουν την δική τους “δικτατορία ιδεών”, που εκνευρίζεται και υστεριάζει όταν για παράδειγμα ένας δημοσιογράφος θέτει “ενοχλητικά” ερωτήματα.

Ζούμε βέβαια σε ακραίες εποχές…και θέλουμε να δείξουμε πόσο “προοδευτικοί” και “ανοιχτόμυαλοι” είμαστε. Γι’ αυτό, άλλωστε, οι επιλογές μας, ακόμα και σε πολύ σοβαρές αποφάσεις, είναι ακραίες. Σε εκείνες τις περιπτώσεις, δικαιολογούμε τις ακρότητές μας, με τη δήθεν δικαιολογία ότι “με την ακρότητα, θα αλλάξουμε το σύστημα”.

Πάντως, δεν είναι τυχαίο ότι όταν το παιδί μου είδε την Conchita στην τηλεόραση, άρχισε να φωνάζει τρομαγμένο “Μαμά, κλείσε την τηλεόραση. Είναι αηδία”. Και βέβαια, η τηλεόραση έκλεισε και δεν την άνοιξα ξανά. Λυπάμαι πιο πολύ που στη γιορτή της μητέρας βγαίνει αυτή η εικόνα, του “ουδέτερου φύλου” ενός/μιάς μουσάτης, με χρυσές τουαλέτες και σκουλαρίκια. Γιατί, ακόμα κι αν ήθελε να περάσει κάποιο μήνυμα για την ισότητα και ελευθερία, η εικόνα του “ουδέτερου φύλου” με τις αστραφτερές τουαλέτες και τα αστραφτερά κοσμήματα, μάλλον αντίθετα μηνύματα περνούσαν, περισσότερο μηνύματα για καραγκιοζάκια.

Όσον αφορά το δήθεν ρόλο που κατασκεύασε μέσω αυτής της εμφάνισης, πιο πολύ δικαιολογία μου ακούγεται ότι έφτιαξε έναν ρόλο κι αν όντως έφτιαξε έναν ρόλο, ο ρόλος αυτός δεν θα έπρεπε να μας διασκεδάσει ή να μας προβληματίσει θετικά; Η εικόνα αυτή, κατά την άποψή μου πάντα, εξευτελίζει άντρες και γυναίκες, δημιουργώντας αρνητικά συναισθήματα.

Πιστεύω, πάντως, ότι και σε εκλογική αναμέτρηση να κατέβαινε μία φιγούρα όπως η παραπάνω, πρώτη θα έβγαινε. Γιατί πάντα το νέο, το φρέσκο, το καινούργιο, το “μήνυμα” ταυτίζεται με τέτοιες εικόνες: μούσια και αστραφτερές τουαλέτες. Ασφαλώς, γελάω, γιατί η eurovision είναι ένα ωραίο πανηγυράκι που όλοι την παρακολουθούμε για να περνάμε καλά. Αλλά, φέτος δεν πέρασα καλά.

Όσο για την Ελλαδίτσα μας, αν του χρόνου πάει, ας δώσει πολύ ελληνικό τόνο, χρώμα, ύφος. Να ξεσηκώσουμε την Ευρώπη με Ελλάδα, θάλασσα, ήλιο. Ακόμα κι αν πατώσουμε, όπως φέτος, κάτι θα έχουμε δείξει από Ελλαδίτσα. Θα δείξει…next year!! Με πιο πολύ γέλιο και χωρίς “θλιβερές εικόνες”….

Το σημερινό μου κείμενο το αφιερώνω στους φίλους μου και τη χθεσινή μας συζήτηση, όπου μου εξέφραζαν την απορία αλλά και δυσαρέσκειά τους για την “εξιδανίκευση, αποδοχή και χειροκρότημα της ακρότητας, του φαιδρού, ακόμα και του ταπεινωτικού και του εξευτελιστικού”.

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Κοινωνικά

Χρόνια πολλά μανούλες!

Χρόνια πολλά, μανούλες σε όλη την Ελλάδα, σε όλη τη γη!

Χρόνια Πολλά, Μανούλα Μου!! Σε ευχαριστώ, πρώτα και πάνω από όλα, γιατί με μεγάλωσες με αμέτρητη αγάπη. Έτσι, μου έδωσες την ευκαιρία να νιώσω από πολύ μικρή τη δύναμη και το μεγαλείο της μητρικής αγάπης και σήμερα να έχω κι εγώ απεριόριστη αγάπη μέσα στην καρδιά μου για να δώσω στα δικά μου παιδιά.

Μανούλα, σε ευχαριστώ που με έμαθες να πιστεύω σε σπουδαίες αξίες της ζωής, όπως η υπευθυνότητα, η συνέπεια, η εργατικότητα. Σε ευχαριστώ που με βοήθησες να θέτω στόχους και μου έδειξες τον τρόπο για να τους κάνω πραγματικότητα, μέσα από σκληρή δουλειά, επιμονή και υπομονή.

Μανούλα, σε ευχαριστώ, γιατί όταν ήμουν παιδί κι “έπεφτα”, ήσουν πάντα δίπλα μου για να με σηκώσεις ξανά και να μου δείξεις το ότι ο αγώνας της ψυχής είναι πολύ σημαντικός. Ότι δεν πρέπει να τα βάζω κάτω με την πρώτη δυσκολία και ότι, ακόμα κι αν πατήσω σε πολλά αγκάθια, έχω τη δύναμη να σηκωθώ και να φτάσω στο τέλος της διαδρομής. Γιατί, όταν αγωνιζόμαστε, κάποια στιγμή δικαιωνόμαστε. Αυτό έλεγες, αυτό μου λες, πάντα.

Μανούλα, σε ευχαριστώ, γιατί ήσουν δίπλα μου για να κάνεις τα δάκρυα χαρά και τη θλίψη μου χαμόγελο. Σε ευχαριστώ, γιατί μέσα από την δική σου στάση ζωής και την πολύ δυνατή σου προσωπικότητα, άντλησα τα πιο σπουδαία παραδείγματα και άνοιξα τα φτερά μου να κάνω τα όνειρά μου πραγματικότητα!! Σε ευχαριστώ και για όλα τα χάδια και τις αγκαλιές που “σκόρπιζαν” τον πόνο και μου έδιναν τη δύναμη να πιστέψω ξανά και να συνεχίσω ό,τι είχα, με πάθος, ξεκινήσει. Όλες τις συμβουλές σου ακολουθώ και με οδηγούν σε μονοπάτια χαράς και δημιουργίας.

Είναι, πράγματι, η σημερινή μέρα του Μάη μια μέρα τρυφερότητας και στοργής που όλους μας “αγγίζει”. Είναι πολύ συγκινητικό το ότι εμείς οι νέες μανούλες γιορτάζουμε μαζί με τις δικές μας, τις μεγαλύτερες, μανούλες! Είναι μια μέρα που κι εμείς οι νέες μανούλες νιώθουμε για λίγο ξανά παιδιά και, όπως στα αθώα και ανέμελα παιδικά μας χρόνια, έτσι και σήμερα λαχταράμε το χάδι και την αγκαλιά της μάνας! Γιατί, η μάνα είναι μοναδική και είναι το βάλσαμο στην ψυχή μας. Όσα χρόνια κι αν περάσουν. Όσο κι αν μεγαλώσουμε και αλλάξουν οι συνθήκες ζωής μας, η μανούλα μας θα έχει πάντα την ίδια θέση στην καρδιά μας.

Πάντα αναπολούμε με γλυκιά νοστολγία εκείνα τα χρόνια που μας έμοιαζε πολύ μακρινό το ότι μια μέρα θα κρατάμε κι εμείς στην αγκαλιά μας τα παιδιά μας και θα νιώθουμε τις ίδιες αγωνίες και τις ίδιες χαρές που ένιωσε και η δική μας μάνα. Τότε που μας φαινόταν πολύ μακρινό το ότι θα γιορτάζουμε κι εμείς τη γιορτή της μητέρας και μάλιστα θα περιμένουμε με αγωνία το τρυφερό δώρο των παιδιών μας….ο χρόνος όμως κυλάει γρήγορα και η ζωή μοιάζει με παραμύθι!

Σήμερα, νέες μανούλες, μεγαλύτερες μανούλες, γιαγιάδες, προ-γιαγιάδες, γίνονται όλες μια μεγάλη και ζεστή αγκαλιά, για να κλείσουν μέσα τους τα παιδάκια τους, τα αγγελουδάκια τους. Αυτή είναι η αίσθηση της απόλυτης ευτυχίας, το τρυφερό φιλί που τα παιδάκια μας θα μας δώσουν και η -σαν γλυκό μέλι- φωνούλα τους που θα αρθρώσει τις πιο όμορφες λέξεις σε όλο τον κόσμο “Μανούλα, σ’ αγαπώ”.

Τι παραπάνω, λοιπόν να ζητήσει, μια μητέρα; Η μάνα είναι Αγάπη. Με την πιο τρυφερή αγκαλιά από τα παιδιά της, η μανούλα έχει κατακτήσει την κορυφή των ονείρων της. Δεν είναι, συνεπώς, τυχαίο ότι όλες οι γυναίκες μόλις γίνονται μανούλες, γλυκαίνουν, ομορφαίνουν, γίνονται πιο τρυφερές, πιο συμπονετικές, νοιάζονται περισσότερο για τους γύρω τους και πρωτίστως για τα παιδιά και βλέπουν τη ζωή με άλλο μάτι, μέσα από πιο ευαίσθητη ματιά. Γιατί η μητρότητα είναι ένα βίωμα ξεχωριστό και μια τεράστια “ευλογία” για εμάς τις γυναίκες. Η μητρότητα είναι πρώτα και πάνω από όλα αγάπη, δίχως όρια και δίχως λογική. Και η αγάπη είναι ό,τι πιο πολύτιμο έχουμε για να πορευτούμε στη ζωή, με ένα χαμόγελο πιο φωτεινό και ένα όνειρο πιο γλυκό….

Παρόλο που η μητρότητα συνεπάγεται πληθώρα ευθυνών και, ειδικά στο πλαίσιο της ελληνικής κοινωνίας όπου οι κοινωνικές παροχές είναι λίγες σε σχέση με άλλα ανεπτυγμένα κράτη, οι μανούλες προσπαθούν σκληρά, να συνδυάσουν οικογένεια με εργασία, να είναι κοντά στα παιδιά τους, να τα φροντίσουν, δίνοντας όλο το “είναι” τους και γι’ αυτό η μητρική φιγούρα είναι τόσο αγαπητή και αγαπημένη, αποτελώντας την πηγή έμπνευσης των σπουδαιότερων λογοτεχνών, παγκοσμίως. Μάλιστα, η δική μου πρόταση θα ήταν κάθε χρόνο, στη γιορτή της μητέρας, οι πολιτικοί μας να έδειχναν έμπρακτα ότι το “κοινωνικό κράτος” έχει ευαισθησίες και δείχνει το κοινωνικό του πρόσωπο, με συγκεκριμένες παροχές στις μητέρες και ειδικά σε ανύπαντρες ή χήρες, μητέρες. Αλλά και σε όλες εκείνες τις γυναίκες που δίνουν σε καθημερινή βάση έναν δύσκολο αγώνα προκειμένου να συνδυάσουν μητρότητα με καριέρα.

Κλείνοντας, να τονίσω ότι είναι πολύ όμορφη η γιορτή της μητέρας, γιατί έτσι δίνεται ευκαιρία σε όλους μας, μικρούς και μεγάλους, να δείξουμε με ένα τριαντάφυλλο, μια γλυκιά κουβέντα, ένα μεγάλο φιλί, μια ζεστή αγκαλιά, στη μανούλα μας, στη γιαγιά μας, στην προ-γιαγιά μας, στη Μάνα, πόσο πολύ την αγαπάμε και πόσο ευγνώμονες είμαστε όλοι που αυτές οι γυναίκες μας μεγάλωσαν και μας έδωσαν κομμάτια από την ψυχή τους για να προχωρήσουμε στη ζωή, με τα δικά μας πλέον όνειρα και τα δικά μας φτερά.

Χρόνια πολλά, λοιπόν, σε όλες τις μανούλες και, βέβαια, ένα μεγάλο φιλί στα παιδιά και τους μπαμπάδες που κάνουν τη ζωή μας πιο ευτυχισμένη και την “γεμίζουν” ξεχωριστές στιγμές!!

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Κοινωνικά

Η “Μήδεια” του Ευριπίδη:ψυχαναλυτικές και κοινωνιολογικές ερμηνείες

Μία εξαιρετικά ενδιαφέρουσα εργασία με τίτλο “Οι ψυχαναλυτικές και κοινωνιολογικές ερμηνείες του περάσματος στην πράξη στη «Μήδεια» του Ευριπίδη”, πραγματοποίησε η κ Ιωάννα Χόρτη, στο πλαίσιο του μεταπτυχιακού προγράμματος «Η σύγχρονη εγκληματικότητα και η αντιμετώπισή της» του Παντείου Πανεπιστημίου, με Eπιβλέπουσα Kαθηγήτρια και Eπιστημονικά Yπεύθυνη την κυρία Έφη Λαμπροπούλου.Σκοπός της συγκεκριμένης μελέτης ήταν να ερμηνευθούν οι πράξεις του κεντρικού χαρακτήρα της τραγωδίας, της Μήδειας, με βάση κοινωνιολογικές και ψυχαναλυτικές θεωρίες. Η μέθοδος που χρησιμοποιήθηκε για την εργασία ήταν ποιοτική ανάλυση του κειμένου της τραγωδίας. Τα κύρια ερωτήματα που τέθηκαν ήταν τα εξής: “Ποιες ψυχικές διεργασίες πραγματοποιήθηκαν με αποτέλεσμα να εκδηλώσει η Μήδεια αυτή την παραβατική παρόρμηση και να αποτελέσει το δολοφονικό μητρικό αρχέτυπο;” “Πώς οι κοινωνικές συνθήκες αποτέλεσαν παράγοντα ώθησης στο έγκλημα, στην τραγωδία αυτή;”. Τα πρωταρχικά σημεία της έρευνας της κ. Χόρτη καθώς και τα πορίσματά της παρουσιάζονται ακολουθώς. Ευχαριστώ θερμά την κ. Χόρτη για την παρουσίαση της μελέτης της στη σελίδα μας και της εύχομαι μία δυναμική ερευνητική συνέχεια, γιατί όπως πάντα τονίζω, έχουμε ανάγκη νέους επιστήμονες με αγάπη για την έρευνα.

“Η Μήδεια παρουσιάζεται όχι μόνο εντελώς απομονωμένη, αλλά και ανεπιθύμητη στη χώρα καταγωγής της και απειλούμενη από διάφορους ισχυρούς εχθρούς στη χώρα που ζει. Νιώθει έντονο ψυχικό πόνο, είναι απαρηγόρητη και αυτοκαταστροφική. «η δύστυχη εγώ κι από τους πόνους πανάθλια, να γινόταν να πέθαινα» (στιχ.96-99), «συμφορές με χτύπησαν τη δόλια, μεγάλα δεινά που τους πρέπει μοιρολόι ακατάπαυστο, ω! τέκνα κατάρατα μάνας πανάθλιας, να χαθείτε κι εσείς κι ο γονιός σας και το σπίτι να πάει κατ’ ανέμου» (στιχ.111-115) «Δεν αγγίζει φαγητό κι έτσι αφημένη στον πόνο της καρδιάς περνάει τις μέρες, λιώνοντας μες στα δάκρυα, από τότε που ’νιωσε πως εκείνος την ντροπιάζει» (στιχ. 26-29). Το σημαντικότερο στοιχείο που αποκαλύπτει τον χαρακτήρα της είναι ότι δεν ενεργεί κατ’ αυτόν τον τρόπο επειδή βιώνει απόρριψη και ζήλια, αλλά επειδή φοβάται ότι θα χάσει την τιμή της, εξαιτίας της αδικίας που βιώνει «η ψυχή της είναι παράφορη κι ουδέ θα συγχωρήσει την αδικία» (στιχ.38-39). «Μα γραφτό δεν ήταν, αφού με καταφρόνεσες, να ζήσεις χαρούμενη ζωή αναμπαίζοντας με.» (στιχ.1354-1355), «Στον άδικο που ωραία ξέρει να μιλά αξίζει μεγάλη τιμωρία» (στιχ.580-581).Η βασική αρχή της Μήδειας και αυτή που διαμορφώνει τις πράξεις της είναι η εξής: «Η αποκατάσταση της τιμής πραγματοποιείται μέσω της εκδίκησης».

Αναλυτικότερα, με βάση κοινωνιολογικές και ψυχολογικές θεωρίες τα κύρια συμπεράσματα, στα οποία καταλήξαμε ήταν τα εξής, θα μπορούσαμε να πούμε ότι η Μήδεια ενήργησε έτσι, επειδή ήταν ένα ψυχικά άρρωστο άτομο, δηλαδή, θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί ψυχοπαθητική προσωπικότητα: το άτομο με ψυχοπαθητική προσωπικότητα είναι αντικοινωνικό, επιθετικό και παρορμητικό, ασταθές στις διαπροσωπικές του σχέσεις, ικανό να διαπράξει ένα αδίκημα ωθούμενο από αισθήματα αποστέρησης, δηλαδή τα συναισθήματα που προκαλούνται λόγω της μη ικανοποίησης της επιθυμίας, συναισθήματα που συνδέονται με την επιθετικότητα. Τα αισθήματα απογοήτευσης και ενοχής, η επιθετικότητα, ο παρορμητισμός της μπορεί να την οδήγησαν στην τέλεση των πράξεών της «συμφορές με χτύπησαν τη δόλια, μεγάλα δεινά που τους πρέπει μοιρολόι ακατάπαυστο, ω τέκνα κατάρατα μάνας πανάθλιας,να χαθείτε κι εσείς κι ο γονιός σας και το σπίτι να πάει κατ’ανέμου» (Στιχ.111-115).

Παρ’ όλα αυτά θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί και εγκληματική προσωπικότητα, καθώς συγκεντρώνει τα χαρακτηριστικά που αποτελούν τον πυρήνα μιας τέτοιας προσωπικότητας σύμφωνα με τον Pinatel: τον εγωκεντρισμό, την τάση δηλαδή να συσχετίζει τα πάντα με τον εαυτό της, την επιδεξιότητα και την χειραγώγηση, την επιθετικότητα που επιτρέπει στον εγκληματία να υπερβεί τα εμπόδια που θα συναντήσει κατά τη διάρκεια του περάσματος στην πράξη και τέλος τη συναισθηματική αδιαφορία, δηλαδή την έλλειψη αλτρουισμού και συναισθήματος συμπόνοιας. «Δεν θ’ αφήσω κανένας να χαίρεται, πως βύθισε στον πόνο την καρδιά μου»(στιχ.398-399),«Μήδεια: Νομίζεις θα τον καλόπιανα ποτέ, αν δεν ήταν κέρδος να βγάλω ήνα του στήσω δόλο;» (στιχ 1368-1369), «Εσύ άμα θέλεις τώρα ονόμαζέ με και λιόντισσα και Σκύλλα που φωλιάζει στων Τυρρήνων τους τόπους,την καρδιά σου έχω σπαράξει εγώ καθώς ποθούσα»(στιχ.1356-1360).Επιπροσθέτως οι De Greef, Mailoux, και Lemay περιέγραψαν την τάση των εγκληματιών οι οποίοι διέπραξαν βαριά εγκλήματα,να αποδίδουν τα λάθη σε τρίτους και να δικαιολογούν τα πιο βίαια εγκληματά τους με την ανάγκη υπεράσπισης των δικαιωμάτων τους. «Ιάσονας:παιδιά μου, τι κακούργα είχατε μάνα. Μήδεια:παιδιά μου,απ’του γονιού την τρέλα πάτε,Ιάσονας: Δεν τα ‘σφαξε δικό μου χέρι.Μήδεια: Η ατιμία σου κι οι νέοι σου γάμοι» (στιχ.1363-1365).

Η εγκατάλειψη του Ιάσονα αποτελεί για τη Μήδεια όχι απλά «προδοσία» αλλά της προκαλεί ένα αβάσταχτο ναρκισσιστικό πλήγμα. Το ναρκισσιστικό πλήγμα που έχει δεχθεί θα μπορούσαμε να πούμε ότι την ωθεί στην τέλεση των πράξεων της. Προκειμένου να αποφύγει τα αισθήματα ντροπής και εξευτελισμού που γεννά το ναρκισσιστικό πλήγμα, ενεργεί έτσι στην προσπάθειά της να το αποκαταστήσει. «Δεν πρέπει εσύ λαμπρού πατέρα κόρη, κι απ’ τη γενιά του Ήλιου, έτσι να γίνεις, τ’ ανάμπαιγμα στου Ιάσονα το γάμο». (στιχ.406).

Θα μπορούσαμε να πούμε ότι η Μήδεια, αρνούμενη να αποδεχτεί το γεγονός της απώλειας του Ιάσονα αμύνεται ψυχικά και προβάλλει την επιθετικότητα και την καταστροφικότατά της στον Ιάσονα. Παλινδρομεί σε μία οργισμένη καταστροφική φαντασιωσική επίθεση, ο Ιάσονας αντιμετωπίζεται ως ο κακός μαστός, ως κακό καταδιωκτικό αντικείμενο. Η καταστροφική μανία της Μήδειας καθοδηγείται από το μίσος, τον φθόνο, και τον διχασμό ανάμεσα στα αισθήματα αγάπης και μίσους για το αντικείμενο-δηλαδή τον Ιάσονα-, διχοτόμηση που προκαλεί σαδιστικά ένστικτα. Υπάρχει μια αλληλεξάρτηση ανάμεσα σε αυτά τα συναισθήματα της εξιδανίκευσης και της καταστροφικότητας. Δηλαδή, όσο μεγαλύτερη η εξιδανίκευση του αντικειμένου τόσο μεγαλύτερος και ο φθόνος, όσο μεγαλύτερος ο φθόνος τόσο μεγαλύτερη και η εκδικητική μανία για καταστροφή του αντικειμένου «εκείνος που ήταν για μένα ο κόσμος όλος, ξέρεις ο άνδρας μου, κακός πανάθλιος βγήκε» (στιχ.228-229). «Άτιμε, γιατί αυτή ‘ναι η πιο μεγάλη βρισιά που χω να πω στην αναντρία, ήρθε σ’ εμάς ο εχθρός, μπροστά μας ήρθες, ο πάρα μισητός σ’ εμέ και σ’ όλους, θεούς κι ανθρώπους.» (στιχ.465).

Με βάση τις θέσεις του Freud για τον φθόνο του πέους, η Μήδεια ενδέχεται να αντιμετωπίζει τα αρσενικά παιδιά της ως φαλλικές προεκτάσεις του Ιάσονα, μέσω της δολοφονίας των αρσενικών παιδιών της, του Φέρητα και Μέρμερου και της συνακόλουθης ψυχικής καταστροφής του Ιάσονα, γίνεται κυρίαρχη και αποκτά την χαμένη της δύναμη. Αποκτά την κοινωνική δύναμη που εκφράζει ο φαλλός, την οποία της στερεί το πατριαρχικό κοινωνικό σύστημα. Ο φθόνος του πέους έχει κοινωνική σημασία, δεδομένου ότι μόνο άνδρες έχουν κοινωνικό γόητρο και ελευθερία σε μια πατριαρχική κοινωνία. Τότε γίνεται επίκαιρη η αλυσίδα σημαινόντων Πέος – Φαλλός- Δύναμη. Το να θέλει κάποιος να έχει πέος σημαίνει ότι θέλει να κατέχει κοινωνική δύναμη. Στους στίχους 250-251, «θα ‘ταν καλύτερο για με τρεις φορές πλάι να σταθώ στην ασπίδα, παρά μόνο μία να γεννήσω», παρουσιάζεται κατάδηλα η απόρριψη της Δίδουσας Ζωής Μητέρας, και η γυναικεία Οιδιπόδεια επιθυμία για το πέος του πατέρα, το πέος που εκφράζει την χαμένη της δύναμη (ασπίδα:σημαίνον ανδρικής δύναμης-κυριαρχίας).

Η έμμεση επίθεση προς τον Ιάσονα διαμέσου της δολοφονίας των παιδιών του, μπορεί να εξηγηθεί και με την έννοια της Μετάθεσης. Η Μετάθεση η οποία περιλαμβάνεται στους μηχανισμούς άμυνας, πραγματοποιείται όταν το άτομο στρέφει την επιθετικότητα του ή τις ενορμήσεις του,σε άλλο από το πρόσωπο που του προκαλεί άγχος, μίσος και επιθετικότητα. Προκειμένου να καταστρέψει τον Ιάσονα ψυχικά δολοφονεί τα παιδιά της, η επιθετικότητα και οι καταστροφικές της ενορμήσεις μετατίθενται από τον Ιάσονα στα παιδιά τους «δεν ζούνε πιά κι αυτό σε κομματιάζει»(στιχ.1370), «Ιάσονας: Γι΄ αυτό τα σκότωσες; Μήδεια: για να σπαράξω εσένα»(στιχ.1438-1439).

Επίσης σύμφωνα με τη θεωρία της μάθησης, συμπεραίνουμε ότι στην προσωπικότητά της σχηματίστηκαν τέτοιες ιδιότητες, μέσω της εκμάθησης και υιοθέτησης συγκεκριμένων προτύπων και της επαφής της με την κυρίαρχη κουλτούρα βίας , της μαγείας και της πίστης στο καταχθόνιο που χαρακτήριζε τον πολιτισμό της χώρας καταγωγής της, και ευνόησαν την εκδήλωση της αντικοινωνικής και παραβατικής της συμπεριφοράς. Η επίδραση που είχε στη Μήδεια η επαφή με την κουλτούρα των μαγισσών, η οποία περιλαμβάνει, δοξασίες, μαγεία, παραπλάνηση, χρήση μη νομίμων μέσων για την επίτευξη σκοπών, είχε ως αποτέλεσμα να μην καταφέρει να υιοθετήσει και να ενστερνιστεί σταθερές ηθικές αξίες, με συνέπεια να δημιουργηθούν οι βάσεις για το σχηματισμό της αντικοινωνικής της προσωπικότητας. «Γιατί, μα την κυρά μου την Εκάτη, που σέβομαι περισσότερο από όλους τους θεούς και την έχω βοηθό μου στα βάθη του σπιτιού μου θρονιασμένη, δε θ’ αφήσω να χαίρεται κανένας, πως βύθισε στον πόνο την καρδιά μου» (στιχ.397).

Σύμφωνα με τη θεωρία της πολιτισμικής σύγκρουσης, το έγκλημα ουσιαστικά είναι αποτέλεσμα σύγκρουσης πολιτισμικών αξιών δηλαδή δημιουργείται από συγκρούσεις που προκαλούνται από το γεγονός ότι οι διάφορες κοινωνικές ομάδες, στις οποίες μπορεί να συμμετέχει το άτομο, αξιώνουν για τις ίδιες περιστάσεις την τήρηση διαφορετικών κανόνων συμπεριφοράς. Η Μήδεια ανέπτυξε την προσωπικότητά της, και υιοθέτησε κανόνες διαγωγής μέσα σε ένα κοινωνικό σύστημα με ιδιαιτερότητες και διαφορές σε σχέση με το ελληνικό κοινωνικό σύστημα. Η καταγωγή της Μήδειας ήταν από την Ανατολή, χαρακτηρίζονταν βάρβαροι, άγριοι και απολίτιστοί.Χ αρακτηριστικά, ο Ιάσονας, ο οποίος εκφράζει τον ελληνικό πολιτισμό, έρχεται σε σύγκρουση με τις πράξεις και τον «βάρβαρο» πολιτισμό της Μήδειας. Λέει ο Ιάσονας χαρακτηριστικά: « Ν’ αφανιστείς, σωστά έχω τα μυαλά μου τώρα, όχι τότε που απ’ το βάρβαρο σου τόπο σ’ έφερα εδώ σ’ ελληνικό παλάτι-κακό μεγάλο- εσένα» (στιχ.1328-1332). «Όμως, καμιά μες τις γυναίκες της Ελλάδας ποτέ δε θα τολμούσε αυτό να πράξει»(στιχ1339-1340). Θα μπορούσαμε να πούμε ότι η Μήδεια έχει το δικό της σύστημα αξιών,κανόνων και προτύπων συμπεριφοράς και δεν ενσωματώθηκε αρμονικά μέσα στον κυρίαρχο ελληνικό πολιτισμό.

Τέλος, με βάση τις φεμινιστικές προσεγγίσεις θα μπορούσαμε να ισχυριστούμε ότι οι πράξεις της Μήδειας αποτέλεσαν έκφραση μιας ακραίας, ομολογουμένως, αντίδρασης στην καταπίεση και στην εκμετάλλευση που βίωνε από ένα πατριαρχικό κοινωνικό σύστημα το οποίο την καταδίκαζε σε μια ζωή υποτέλειας. Ο ριζοσπαστικός φεμινισμός αναγνωρίζει την πατριαρχία ως την κυρίαρχη αιτία της καταπίεσης των γυναικών. Tο θέμα της ανισότητας και της καταπίεσης είναι έντονο στον μονόλογο της Μήδειας, «Απ’ όσα έχουν ψυχή και νου, γυναίκες, το πιο δυστυχισμένο είμαστε πλάσμα.» (στίχ. 231-250). Για τον άνδρα η ύπαρξη της γυναίκας είναι μη αναγκαία και ανώφελη. Όπως αναφέρει και η Simone de Beauvoir τα βιολογικά χαρακτηριστικά των γυναικών έχουν γίνει αντικείμενο εκμετάλλευσης από τους άνδρες και αποτελούν την αιτία της κοινωνικής απομόνωσης των γυναικών. Η γυναίκα αποτελεί «το αρχέτυπο της καταπιεσμένης συνείδησης», το «δεύτερο φύλο».Η Μήδεια καταστρώνει μεθοδικά το σχέδιο της και αποκαθιστά την τιμή της και συνακόλουθα την τιμή και δύναμη όλου του γυναικείου φύλου. Ενδεικτικό είναι το γεγονός ότι ο χορός βλέπει στην πράξη της την προσπάθεια ακύρωσης των γυναικείων στερεοτύπων και την ενθαρρύνει: «Πίσω πηγαίνουν τα ιερά νερά των ποταμών κι ανάποδα γυρίζουν δικαιοσύνη κι όλα. Των αντρών γεμάτοι δόλο οι στοχασμοί κι η πίστη για τους θεούς λιγόστεψε, η ζωή μου θα γίνει ξακουστή, μεγάλη δόξα θα στεφανώσει τις γυναίκες; Κι ούτε φήμη κακιά ποτέ θα της αγγίξει.» (στιχ 410-420). Το γυναικείο στερεότυπο της υποτακτικότητας μπροστά σε αυτές τις αποφάσεις ακυρώνεται. Η ισχύς του πατριαρχικού συστήματος πλήττεται.

Πέρα από τα συμπεράσματα για τις αιτίες που μπορεί να οδήγησαν τη Μήδεια στις πράξεις της, είναι απαραίτητο να διατυπωθεί ότι δεν πρέπει να την αντιμετωπίσουμε μόνο ως μια παθολογική περίπτωση εγκληματία, δεν πρέπει να την μελετήσουμε μονοδιάστατα, αλλά προκειμένου να την κατανοήσουμε θα πρέπει να παρατηρήσουμε την ψυχική της κατάσταση αλλά και τις κοινωνικές συνθήκες ανατροφής και διαβίωσης καθώς αποτελούν παράγοντες που λειτούργησαν συνδυαστικά και καθοριστικά στην εκδήλωση της ακραίας της συμπεριφοράς. Καταλήγοντας συμπεραίνουμε ότι οι πράξεις της Μήδειας ήταν αποτέλεσμα των χαρακτηριστικών της προσωπικότητάς της και των προδιαθέσεων που αυτά γεννούν, της ψυχολογικής της κατάστασης σε συνδυασμό με τις εξωτερικές επιδράσεις της απώλειας και της περιθωριοποίησης”. Ιωάννα Χόρτη

5 Comments

Filed under Ζητήματα Εγκληματολογίας

Χρόνια Πολλά, Πρίγκιπά μου!!

Η πιο όμορφη μέρα του Μάη, σήμερα, ξεκινά! Όλη η πλάση γιορτάζει και γελά! Πολύχρωμα λουλούδια, σαν μικρές ζωγραφιές, γύρω μας ανθίζουν και χρώματα γεμίζουν όλες τις γειτονιές! Ο ουρανός γαλάζιος, φωτεινός, γίνεται ένας καμβάς για να αποτυπώσει τα χαμόγελα των παιδιών που απολαμβάνουν την ανοιξιάτικη μέρα! Ο ήλιος λαμπερός σκορπίζει παντού το φως! Κι από την καρδιά μου “ξεχύνεται” μια λάμψη, λες κι είναι μαγική..γιατί, είμαι σήμερα η πιο ευτυχισμένη μανούλα σε όλη τη γη!!

Σαν σήμερα, δύο χρόνια πριν, αγόρι μου, ήρθες στη ζωή. Την πιο ηλιόλουστη μέρα του Μάη, πριν από δύο χρόνια ακριβώς, το δυνατό σου κλάμα πλημμύρισε απέραντη ευτυχία τη ζωή μου! Μοιάζει σαν χθες. Ο χρόνος κύλησε γοργά, σαν το νερό. Σαν χθες σε κρατούσα μέσα στην αγκαλιά μου, σαν πορσελάνινο μπιμπελό. Κι όμως είσαι πια ένα όμορφο και γλυκό αντράκι που τρέχεις, γελάς, μιλάς πολύ και επιβάλλεις την οικογενειακή τάξη!!

Χρόνια πολλά, αγόρι μου!! Να ζήσεις, καρδούλα μου, σαν τα ψηλά βουνά!! Σου εύχομαι, να είσαι πάντα γερός, δυνατός, χαμογελαστός και δυναμικός!! Να απολαμβάνεις την κάθε στιγμή της ζωής σου, να χαίρεσαι, να γελάς και να κοιτάζεις ψηλά, όσο πιο ψηλά μπορείς! Να τολμάς να ζεις τα όνειρά σου και να διεκδικείς τα “θέλω” σου. Να αγωνίζεσαι για τα ιδανικά και τα “πιστεύω” σου. Κυρίως, να ακολουθείς το δρόμο της καρδιάς, γιατί η καρδιά μας είναι ο μόνος οδηγός για να φτάσουμε στα μονοπάτια της ευτυχίας. Να κάνεις τη δύναμή σου πίστη σε ένα καλύτερο αύριο και να προσπαθήσεις να φτιάξεις το αύριο που ονειρεύεσαι. Με πάθος, πείσμα, υπομονή, επιμονή, δυναμισμό. Η ζωή, να θυμάσαι, σου ανήκει και είναι στο χέρι σου να την κάνεις πιο όμορφη.

Όπως ο πιο λαμπερός ήλιος φώτιζε τον ουρανό τη μέρα που ήρθες στον κόσμο, έτσι, εύχομαι, κάθε σου βήμα να είναι φωτεινό. Εύχομαι, να είναι άνοιξη η ζωή σου και γεμάτα χρώματα τα όνειρά σου. Και να μη φοβάσαι, να αγαπάς πολύ και να δίνεσαι με πάθος σε ό,τι αγαπάς αληθινά!

Σε ευχαριστώ, αγόρι μου, για την απέραντη χαρά και το γέλιο που μας χαρίζεις και κάνεις την κάθε μας μέρα ξεχωριστή και μοναδική! Κι ευχαριστώ τον Θεό που σε έφερε στη ζωή μας, γιατί είσαι, πράγματι, “θείο δώρο”. Πολύ δυναμικό πλάσμα, από την κοιλιά ακόμα, παρά τα σοβαρά προβλήματα στην εγκυμοσύνη μου, εσύ άντεξες, μέσα μου, όλες τις δυσκολίες και την δεύτερη μέρα του Μάη του 2012, αντίκρισες το φως του ήλιου, γερός και δυνατός!

Αναπολώ, συχνά, τις μοναδικές στιγμές της γέννησής σου. Μέσα στο μυαλό μου ζω ξανά και ξανά το θαύμα της ζωής. Συναισθήματα απόλυτης και ολοκληρωτικής ευτυχίας. Συναισθήματα πληρότητας και χαράς. Για κάθε μάνα η στιγμή που φέρνει στον κόσμο το πλασματάκι της είναι μοναδική και ανεπανάληπτη. Είμαστε, πραγματικά, ευλογημένες οι γυναίκες που ζούμε το θαύμα της δημιουργίας της νέας ζωής, με την κυοφορία της ζωής για 9 μήνες στα σπλάχνα μας.

Λόγω του γεγονότος ότι η δεύτερη εγκυμοσύνη μου ήταν αρκετά δύσκολη, “υψηλού κινδύνου”, όπως χαρακτηρίστηκε από το γιατρό μου και κυριολεκτικά δεν μπόρεσα να πάρω ανάσα τους 8,5 μήνες που διήρκησε η εγκυμοσύνη, αισθάνομαι την ανάγκη, σήμερα στα γενέθλια του γιου μου, να δώσω μια νότα χαράς και αισιοδοξίας σε όλες τις μανούλες-ηρωίδες που δίνουν τον αγώνα τους για να φέρουν στον κόσμο τα παιδιά τους και μετά για να αναθρέψουν σωστά.

Η ψυχολογία παίζει σημαίνοντα ρόλο και πριν και κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, γι’ αυτό θα ήθελα να στείλω όλη μου την θετική ενέργεια και όμορφη σκέψη στις γυναίκες που δίνουν ένα πολύ δύσκολο αγώνα για να αποκτήσουν ένα παιδί και στις γυναίκες που έχουν δύσκολες εγκυμοσύνες. Δεν ξέρω αν κι εμείς οι ίδιες οι μανούλες συνειδητοποιούμε τον τεράστιο αγώνα που δίνουμε για τα παιδιά μας. Γιατί οι μανούλες είμαστε, τελικά, μόνο αγάπη και αυτή η αγάπη για τα παιδιά μας, υπερβαίνει όλα τα όρια της λογικής και γίνεται ένας ορμητικός χείμαρρος που στο πέρασμά του γκρεμίζει όλα τα τείχη και όλα τα εμπόδια.

Πολλές φορές, ο αγώνας που δίνουν πολλές γυναίκες για να αποκτήσουν ένα παιδί ή για να το κρατήσουν στην κοιλίτσα τους, είναι εξαιρετικά δύσκολος και απαιτεί τεράστιες θυσίες. Να μείνουν στο κρεβάτι, να αφήσουν τη δουλειά τους ή ακόμα να δουλεύουν παρά τους μεγάλους κινδύνους και τους φόβους τους, γιατί δεν μπορούν να κάνουν διαφορετικά. Όμως, πιστεύω ότι όταν έχουμε θετική σκέψη και δύναμη ψυχής, όλα στο τέλος μπορούμε να τα καταφέρουμε, όλα τα εμπόδια να ξεπεράσουμε και να βρούμε το κλειδί της ευτυχίας….

Είναι, πάντως, σημαντικό να σεβόμαστε τον αγώνα που δίνουν αρκετές γυναίκες για να αποκτήσουν ένα παιδάκι και να υπάρχει ανάλογη κοινωνική μέριμνα. Η μητρότητα είναι ό,τι πιο ιερό και πρέπει με κάθε τρόπο να προστατεύεται. Κυρίως, όμως, πρέπει να φροντίσουν οι πολιτικοί, πέρα από τα μεγάλα και ωραία λόγια, να κάνουν συγκεκριμένες πράξεις και να λάβουν μέτρα για να προστατεύσουν ακόμα περισσότερο την παιδική ηλικία, τις ανύπαντρες μητέρες, τις οικογένειες που επιθυμούν να υιοθετούσαν ένα παιδί και οι διαδικασίες υιοθεσίας είναι πολύ χρονοβόρες και δύσκολες, με αποτέλεσμα ένας πολύ υψηλός αριθμός παιδιών να ζει σε ιδρύματα και να υποφέρει από τις δυσμενέστατες συνέπειες της “ιδρυματοποίησης” που έχουν αντίκτυπο και στη σωματική και ψυχική και νοητική ανάπτυξη του παιδιού.

Αυτό, συνεπώς, που ελπίζω και εύχομαι είναι να δώσουμε την ευκαιρία σε όλα τα παιδάκια του κόσμου να γιορτάζουν τα γενέθλιά τους χαρούμενα, με χαμόγελα και με πολλή αγάπη. Γιατί τα παιδιά είναι η χαρά της ζωής και έτσι πρέπει να ζούνε. Με χαρά, γέλιο, τραγούδι, χρώμα, ανοιξιάτικες μυρωδιές, αθωότητα. Χωρίς βάσανα και ανυπέρβλητα προβλήματα.

Θέλω να κλείσω το σημερινό μου κείμενο τρυφερά και αισιόδοξα. Γι’ αυτό, επέλεξα να κλείσω με τα λόγια του γιου μου “Είσαι γλυκή μαμά. Μαμά αγαπώ πολύ. Μπαμπά αγαπώ πολύ. Ως τον ουρανό. Ως το φεγγάρι. Ως τα αστέρια”

Χρόνια σου πολλά, γιε μου!! Αντρούλη μου, πρίγκιπά μου, σε λατρεύω!! Ως τον ουρανό, ως το φεγγάρι, ως τα αστέρια…..!!!

Leave a comment

Filed under Ζητήματα Κοινωνικά